Του ΜΙΧΑΛΗ ΤΡΙΚΚΑ
Είναι οι νικητές της "Σούπερ Τρίτης" και δικαίως χαρακτηρίζονται πια ως "φαβορί". Αν μάλιστα άκουγε κανείς τις ομιλίες τους μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, θα κατέληγε στο συμπέρασμα πως όλα έχουν κριθεί και ότι Δημοκρατικοί και Ρεπουμπλικανοί διαθέτουν ήδη τους υποψηφίους τους για τις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου. Τόσο όμως για τη Χίλαρι Κλίντον όσο και για τον Ντόναλντ Τραμπ, ο δρόμος για τον Λευκό Οίκο παραμένει μακρύς. Και έχει ακόμη μπροστά του πολλές απρόβλεπτες στροφές.
Η πρώην υπουργός Εξωτερικών και ο πρώην παρουσιαστής του τηλεοπτικού "ριάλιτι" και μεγιστάνας των ακινήτων κέρδισαν ισάριθμες αναμετρήσεις τη "μεγάλη μέρα" των εσωκομματικών προκριματικών. Ο Τραμπ επικράτησε στην Αλαμπάμα, στο Άρκανσο, στην Τζόρτζια, στη Μασαχουσέτη, στο Τενεσί, στο Βερμόντ και στη Βιρτζίνια, ενώ η Κλίντον στην Αλαμπάμα, στο Άρκανσο, στη Τζόρτζια, στη Μασαχουσέτη, στο Τενεσί, στο Τέξας, στη Βιρτζίνια και στην αμερικανική Σαμόα.
Ανάμεσα στους υπόλοιπους υποψηφίους ξεχώρισε η επικράτηση του μοναδικού αντιπάλου της Κλίντον, του γερουσιαστή του Βερμόντ, Μπέρνι Σάντερς, σε τέσσερις πολιτείες. Αν και η "Σούπερ Τρίτη" δεν του έδωσε κάποια αναπάντεχη νίκη που θα μετέβαλλε περισσότερο τους συσχετισμούς δύναμης στην καμπάνια των Δημοκρατικών, το αποτέλεσμα δεν έγειρε και οριστικά την πλάστιγγα υπέρ της Χίλαρι.
Η δέσμευση του "σοσιαλιστή" γερουσιαστή, μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, να συνεχίσει τη μάχη μέχρι τέλους μάλλον δεν είχε στόχο να παρηγορήσει ένα απογοητευμένο κοινό αλλά ανταποκρινόταν σε πραγματικές επιδιώξεις. Ο Σάντερς έχει αρκετούς λόγους να μην τα παρατήσει σε αυτό το σημείο. Πρώτα από όλα, μια ήττα στις συντηρητικές πολιτείες του αμερικανικού Νότου ήταν λίγο πολύ αναμενόμενη, τη στιγμή μάλιστα που το όνομα του άρχισε να γίνεται γνωστό από τα ΜΜΕ μόλις τους τελευταίους μήνες.
Από την άλλη, τις ελπίδες του ενισχύει η χωρίς προηγούμενο ανταπόκριση που συναντά η καμπάνια του στη νεολαία και τους Αμερικανούς εργαζόμενους. Τον Φεβρουάριο, η εκστρατεία του συγκέντρωσε το ποσό των 42 εκατομμυρίων δολαρίων σχεδόν αποκλειστικά από μικρές, μεμονωμένες δωρεές. Είναι το διπλάσιο ποσό από εκείνο που είχε συγκεντρωθεί τον προηγούμενο μήνα και το μεγαλύτερο που έχει συγκεντρωθεί ποτέ μέσα σε ένα μήνα σε οποιαδήποτε προεκλογική καμπάνια για την αμερικανική προεδρία.
"Σούπερ Τρίτη" και "σούπερ εκλέκτορες"
Οι εκλογικές αναμετρήσεις της Σούπερ Τρίτης επιβεβαίωσαν την σημαντική απήχηση του Σάντερς στους νέους ψηφοφόρους και τα χαμηλά εισοδήματα. Από την άλλη, έδειξαν για μία ακόμη φορά πού υστερεί: τόσο οι μαύροι ψηφοφόροι όσο και οι γυναίκες τάσσονται με μεγάλα ποσοστά υπέρ της αντιπάλου του που εκτός των άλλων έχει και την υποστήριξη του κομματικού μηχανισμού των Δημοκρατικών.
Οι κάλπες δεν κρίνουν άλλωστε τα πάντα. Το προβάδισμα της Κλίντον έναντι του Σάντερς όσον αφορά τους εκλέκτορες που προκύπτουν από τις διάφορες εκλογικές αναμετρήσεις -641 έναντι 401- δεν φαίνεται απίθανο να καλυφθεί. Η εικόνα όμως ανατρέπεται, αν συνυπολογιστούν και οι λεγόμενοι "σούπερ εκλέκτορες" - βουλευτές, γερουσιαστές, κομματικά στελέχη και μέλη της Εθνικής Επιτροπής των Δημοκρατικών. Μαζί με όλους αυτούς, η Χίλαρι μπορεί να υπολογίζει στην υποστήριξη άλλων 425, ενώ ο Σάντερς σε μόλις 22.
Ο Σάντερς, που με την παρουσία του και μόνο έχει κατορθώσει να μετατοπίσει ολόκληρη την πολιτική καμπάνια των Δημοκρατικών προς τα αριστερά, ευνοείται, από την άλλη, από τις εθνικές δημοσκοπήσεις που δείχνουν ότι αυτός -και όχι η Κλίντον- θα ήταν ο επικρατέστερος να νικήσει τον Ντόναλντ Τραμπ στις εκλογές του Νοεμβρίου.
Ας περάσουμε όμως στο στρατόπεδο των Ρεπουμπλικανών που μετά το Tea Party γέννησε και το "φαινόμενο Τραμπ", αποδεικνύοντας έτσι ότι αποτελεί εκκολαπτήριο για ό,τι πιο αντιδραστικό και οπισθοδρομικό υπάρχει σήμερα στην αμερικανική κοινωνία. Η γκαγκστερική επιχειρηματικότητα, ο σοβινισμός, ο απροκάλυπτος ρατσισμός και η γενικότερη χυδαιότητα που χαρακτηρίζουν τον "σελέμπριτι" Τραμπ φαίνεται να εκφράζουν σημαντική μερίδα της λευκής μεσαίας τάξης στις ΗΠΑ, που αισθάνεται σήμερα πιο οργισμένη και περιθωριοποιημένη από ποτέ.
Το τέρας φαίνεται τώρα να τρομάζει ακόμη και τον ίδιο τον δημιουργό του. To ορατό πια ενδεχόμενο επικράτησης του "παρείσακτου" Τραμπ προκαλεί πραγματικό πανικό στον μηχανισμό των Ρεπουμπλικανών. Τα χρονικά περιθώρια, άλλωστε, στενεύουν. Σε δύο εβδομάδες διεξάγονται οι προκριματικές εκλογές στη Φλόριντα, οι οποίες, αν δεν αποτελέσουν σημείο καμπής με μια θεαματική επικράτηση του σημερινού ευνοούμενου του μηχανισμού, Μάρκο Ρούμπιο, θα μπορούσαν να επισφραγίσουν την απόλυτη κυριαρχία του ακροδεξιού επιχειρηματία.
Ποιος μπορεί να σταματήσει τον Τραμπ;
Υπάρχουν φυσικά και άλλοι τρόποι ανάσχεσης, καθώς το σύστημα των εκλεκτόρων παρέχει αρκετές δυνατότητες για ανατροπές της τελευταίας στιγμής. Βάσει ενός, διόλου απίθανου σεναρίου, ο Τραμπ θα μπορούσε έτσι να κερδίσει τις περισσότερες πολιτείες και να εκλέξει τους περισσότερους αντιπροσώπους στο συνέδριο αλλά τελικά να χάσει το χρίσμα.
Πώς θα μπορούσε να συμβεί αυτό; Ακόμη και μετά τη νίκη του σε 10 από τις 15 πολιτείες όπου έχουν διεξαχθεί μέχρι σήμερα προκριματικές εκλογές, ο Τραμπ διαθέτει 319 εκλέκτορες, τη στιγμή που όλοι οι υπόλοιποι υποψήφιοι μαζί έχουν 369. Αυτό σημαίνει ότι αν κάποια στιγμή οι αντίπαλοι του δισεκατομμυριούχου δημαγωγού συνασπιστούν πίσω από μία μοναδική υποψηφιότητα, θα διαθέτουν θεωρητικά και την πλειοψηφία.
Γι' αυτό τόσο ο Μάρκο Ρούμπιο όσο και ο Τεντ Κρουζ δεν εγκαταλείπουν τη μάχη παρά τις απανωτές αποτυχίες τους. Γνωρίζουν πολύ καλά πως όποιος από τους δύο αποδειχτεί περισσότερο ανθεκτικός, τελικά όχι μόνο θα κληρονομήσει τους εκλέκτορες όλων των υπολοίπων αλλά και θα έχει τη στήριξη του πανίσχυρου κομματικού μηχανισμού.
Ακόμη όμως και αν το χρίσμα δοθεί τελικά στον Τραμπ, η συντηρητική παράταξη θα μπορούσε να ανασυνταχθεί και να συσπειρωθεί πίσω από κάποια άλλη υποψηφιότητα, η οποία, εκτός των άλλων, δεν θα έχει φθαρεί από τις βάναυσες επιθέσεις και την αφάνταστη ευτέλεια που χαρακτηρίζει την πολιτική καμπάνια των Ρεπουμπλικανών. Ο επικρατέστερος υποψήφιος, σε μια τέτοια περίπτωση, θα ήταν ο πρώην δήμαρχος της Νέας Υόρκης Μάικλ Μπλούμπεργκ, ο οποίος διαθέτει τόσο το κύρος όσο και το χρήμα για να διεκδικήσει την προεδρία ως "ανεξάρτητος" υποψήφιος.
