Μεθαύριο, η ελληνική πρωτεύουσα θα αποτελέσει το κέντρο του κλασικού αθλητισμού, καθώς την Κυριακή 9 Νοεμβρίου θα διεξαχθεί ο 42ος Αυθεντικός Μαραθώνιος της Αθήνας και όλα τα βλέμματα θα είναι στραμμένα στην εκκίνηση, στον εμβληματικό τόπο του Μαραθώνα και φυσικά στον τερματισμό στο Παναθηναϊκό Στάδιο. Ένας αγώνας δρόμου που ξεπερνά τα όρια του αθλητισμού και αναδεικνύει τις προσωπικές υπερβάσεις από τους χιλιάδες που θα προσπαθήσουν να τον ολοκληρώσουν. Για ακόμη μια χρονιά οι συμμετοχές έκλεισαν σε εντυπωσιακά ύψη, ενώ παράλληλα θα διεξαχθούν αγώνες δρόμου 5.000 και 10.000 μέτρων, παιδικός αγώνας 1.500 μέτρων αλλά και νυχτερινή διαδρομή, αγώνες οι οποίοι θα μοιραστούν το Σάββατο 8 Νοεμβρίου και την Κυριακή 9 Νοεμβρίου.
Τα τελευταία πολλά χρόνια ο μαραθώνιος, που θα είναι για πάντα ταυτισμένος με την Πορεία Ειρήνης του Γρηγόρη Λαμπράκη, έχει πάψει να φέρει οποιαδήποτε επίσημη αναφορά σ’ αυτό το κομμάτι της ιστορικότητάς του. Ενδεχομένως να μην χωράει πλέον η λέξη «ειρήνη» δίπλα στα πολλά logos των διαφημιζόμενων και των χορηγών αλλά, αλήθεια, πόσο πιο επίκαιρο θα ήταν το μήνυμα που θα έστελνε…
Η πρόεδρος του ΣΕΓΑΣ Σοφία Σακοράφα θυμήθηκε, κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου για τον μαραθώνιο, τον Γρηγόρη Λαμπράκη λέγοντας: «Δεν πρέπει να ξεχνά κανείς μας ότι είναι ο μοναδικός μαραθώνιος στον κόσμο που είναι αφιερωμένος στην ειρήνη, και μάλιστα σε έναν άνθρωπο ο οποίος αφιέρωσε και τη ζωή του σ’ αυτόν τον σκοπό. Αυτός είναι ο Γρηγόρης Λαμπράκης, που αφιέρωσε τη ζωή του στην ειρήνη, το ζητούμενο σ’ αυτή τη δύσκολη περίοδο που περνά όλη η υφήλιος και για το οποίο πρέπει όλοι μαζί να αγωνιζόμαστε». Αλλά και σ’ αυτή την περίπτωση η πρώην αθλήτρια του ακοντίου, που κάποτε πάλεψε για να αγωνιστεί με τα χρώματα της Παλαιστίνης, ξέχασε να αναφερθεί στη γενοκτονία που διαπράττει το Ισραήλ εις βάρος του λαού για τον οποίο παλιότερα δήλωνε ότι «βρήκα έναν λαό που ψάχνει για την ταυτότητά του, την καθημερινότητά του, την πατρίδα του και την ειρήνη»…
Με την ευκαιρία της διοργάνωσης θυμίζουμε την ιστορία του μαραθωνίου του Γρηγόρη Λαμπράκη έτσι όπως παρουσιάστηκε στο βιβλίο «Εργατικές ιστορίες-Συνεντεύξεις με πρωταγωνιστές του εργατικού κινήματος στην Ελλάδα από το 1920 έως το 1967» του Νάσου Μπράτσου και τη συνέντευξη του Παντελή Γούτη, συνοδοιπόρου του Γρηγόρη Λαμπράκη στη μαραθώνια Πορεία Ειρήνης του 1963.
«Είχαν έρθει στην Αθήνα κορυφαία στελέχη του παγκόσμιου κινήματος ειρήνης, όπως ο πρόεδρός του Μπέρναρντ Ράσελ, από την Κύπρο ο Ανθίας Τεύκρος, λογοτέχνης και πρόεδρος του εκεί κινήματος ειρήνης, αλλά και πολλοί άλλοι από άλλες χώρες. Ο Καραμανλής όχι μόνο απαγορεύει την πορεία, αλλά απελαύνει τις ξένες αντιπροσωπείες. Φτιάχνει μάλιστα και τα πρώτα ΜΑΤ της εποχής και αρχίζει τα μπλόκα από την Αγία Παρασκευή μέχρι τον Μαραθώνα.
(...) Στην Αγία Παρασκευή ήταν ζούγκλα, με τη χωροφυλακή να κυνηγάει με μεγάλα γκλομπ όσους ειρηνοδρόμους είχαν φτάσει μέχρι εκεί. Ο κόσμος για να σωθεί έμπαινε σε σπίτια και σε καφενεία. Όταν ησύχασαν λίγο τα πράγματα, πήρα το λεωφορείο βγαίνοντας στον δρόμο και είπα του εισπράκτορα να με αφήσει πριν από το μπλόκο της Ραφήνας, το οποίο το παρέκαμψα μέσα από χωράφια. Από εκεί και πέρα είχε αραιώσει η επιτήρηση και αρχίζω να τρέχω, ήμουν και παλιός αθλητής. Είχα όμως χάσει τον προσανατολισμό μου και ρώτησα έναν τσοπάνο που ήταν ρουφιάνος και είδα ότι έστειλε τον γιο του προς τη Ραφήνα. Λίγο μετά ήρθε ένα τζιπ της χωροφυλακής και αρχίζει να με ψάχνει, όμως κρύφτηκα μέσα σε ένα χαντάκι. Βλέπω λίγο μετά ένα πολιτικό αμάξι, εφημερίδας ήταν, με δημοσιογράφους μέσα, κι αρχίζω να φωνάζω «Αίσχος! Τι πράγματα είναι αυτά; Ζούμε μια νέα κατοχή! Δεινοπάθησα να έρθω μέχρι εδώ».
Βγάζει ένας το κεφάλι του από το παράθυρο του αυτοκινήτου και μου λέει «Έρχεται ο Λαμπράκης». Κοιτάζω στον ορίζοντα της ασφάλτου να εμφανίζεται σιγά-σιγά το κεφάλι του και μετά να ξεπροβάλλει το σώμα του. Πήγα κοντά του, αγκαλιαστήκαμε και συνεχίσαμε ενώ πίσω ερχόταν η γυναίκα του με το αμάξι. Μου είπε να μπω σ’ αυτό γιατί θα με λιάνιζε η χωροφυλακή επειδή εγώ δεν ήμουν βουλευτής. Αρνήθηκα. Λίγο πιο πίσω ερχόταν ένας νέος, ο Μαμμωνάς, που κράταγε μια αφίσα για την ειρήνη. Λίγο μετά βγάλαμε το πανό, που το είχε στο αμάξι. Λόγω του αέρα περάσαμε δύο βεργούλες στο πανό. Συνέχεια μοτοσικλετιστές της χωροφυλακής μας έφερναν βόλτα και ειδοποιούσαν το αρχηγείο τους ότι ο Λαμπράκης πραγματοποιεί πορεία με ελάχιστους φανατικούς οπαδούς του.
(...) Ο Λαμπράκης ανοίγει τον διασκελισμό και μου λέει «Πάμε με τέμπο», ενώ οι χωροφύλακες μας ρίχνουν καυσαέρια από τις εξατμίσεις για να μας μπαφιάσουν. Από μακριά βλέπουμε στη διασταύρωση της Ραφήνας παρακρατικούς και χωροφύλακες μαζί με ανώτατους αξιωματικούς. Έπεσαν σαν λυσσασμένοι να πάρουν το πανό από τον Λαμπράκη, ο οποίος ανθίσταται και είναι τόσο άντρακλας που δεν τον κάνουν καλά, ενώ οι αξιωματικοί παρακολουθούν με ικανοποίηση.
(...) Να πω ότι μετά το μπλόκο υπήρχαν ορισμένοι από αυτούς που τους είχαν σταματήσει για να μην βαδίσουν μαζί του. Στο αμάξι του είχε αφίσες και η γυναίκα του που ήταν μέσα έδωσε με τρόπο δύο από αυτές σε έναν νεαρό που τις πέρασε. Φτάσαμε στο Χαρβάτι, όπου υπήρχε ένα μνημείο για 54 εκτελεσμένους από τους Γερμανούς. Θελήσαμε να βάλουμε λουλούδια, έκοψα μερικά και βάλαμε ένα μπουκέτο στη βάση του σταυρού, σταθήκαμε προσοχή και ψάλαμε το “Πέσατε θύματα, αδέρφια εσείς”.
Ημασταν πια μετά το μπλόκο κι όταν πήγαμε να ξεκινήσουμε, ένας χωροφύλακας με τις αρβύλες του πάτησε και έλιωσε τα λουλούδια. Λίγο πιο κάτω έγινε μια επίθεση από τους χωροφύλακες στους δημοσιογράφους και πολλές φωτογραφικές μηχανές καταστράφηκαν και δημοσιογράφοι χτυπήθηκαν. Κοντά στον Γέρακα βλέπουμε να έχουν βάλει κάθετα στον δρόμο μια κλούβα. Εκεί του ρίχτηκαν και τον πήραν στην κλούβα και έφυγαν. Η γυναίκα του η Ρούλα με πήρε στο αμάξι και πήγαμε στην ΑΥΓΗ και τους ενημερώσαμε».