Η ελληνική οικονομία συνεχίζει να εμφανίζει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα μετά από μία πολύμηνη δοκιμασία σε ένα περιβάλλον υψηλής αβεβαιότητας, περιορισμού στην κίνηση κεφαλαίων, περιορισμένης ρευστότητας και εφαρμογής νέων δημοσιονομικών μέτρων, υπογραμμίζει η Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης της Εθνικής Τράπεζας. Μάλιστα η ΕΤΕ διαπιστώνει πως η διπλάσια χρήση του ηλεκτρονικού χρήματος, την οποία "επέβαλαν" τρόπον τινά τα capital controls, περιόρισε την παραοικονομία, ενώ συνέβαλε θετικά στις ανταγωνιστικότερες επιχειρήσεις και το ΑΕΠ.
Ειδικότερα η Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης της ΕΤΕ επιχειρεί να ερμηνεύσει τις ανωτέρω τάσεις που διέπουν την περίοδο μετά την επιβολή των ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων και τους περιορισμούς στη χρήση μετρητών. Από την ανάλυση διαπιστώνεται ότι το άλμα στις ηλεκτρονικές συναλλαγές -οι οποίες σχεδόν διπλασιάστηκαν σε ετήσια βάση το Β' εξάμηνο του 2015, κυρίως μέσω χρεωστικών και πιστωτικών καρτών αλλά και μέσω ηλεκτρονικής τραπεζικής- συνετέλεσε στη συρρίκνωση της παραοικονομίας και στήριξε τις ανταγωνιστικότερες (κυρίως μεγαλύτερες σε μέγεθος) επιχειρήσεις και το ΑΕΠ. Ως εκ τούτου, αποτέλεσε βασικό ερμηνευτικό παράγοντα της πολύ πιο ήπιας από το αναμενόμενο ύφεσης σε συνδυασμό με τις χαμηλές τιμές πετρελαίου.
Πόσο συνεισέφεραν οι έλεγχοι κεφαλαίων στο ΑΕΠ
Η μείωση της εξάρτησης από το ρευστό εκτιμάται ότι συνεισέφερε άμεσα 1,4% στο ΑΕΠ του Β' εξαμήνου του 2015, στηρίζοντας συναλλαγές στην επίσημη οικονομία και συρρικνώνοντας την παραοικονομία.
Πράγματι, η άνθηση των ηλεκτρονικών συναλλαγών φαίνεται ότι διαδραμάτισε βασικό ρόλο στον περιορισμό της παραοικονομίας αυξάνοντας τις συναλλαγές και την τελική ζήτηση στην επίσημη οικονομία και ασκώντας πίεση στους εμπλεκόμενους σε άτυπες / αδήλωτες συναλλαγές -με χρήση, κατά βάσει, μετρητών- είτε να προσαρμοστούν στις νέες απαιτήσεις είτε να αναστείλουν τη δραστηριότητά τους.
Εκτιμάται ότι η στήριξη στην οικονομική δραστηριότητα από την αύξηση των ηλεκτρονικών συναλλαγών (από 4,7% του ΑΕΠ το 2014 σε εκτιμώμενο 6,8% το 2015) ανήλθε σε 1,4% του ΑΕΠ στο Β' εξάμηνο του 2015, ενώ μεταφράστηκε σε συνολική ώθηση +0,8% στο ετήσιο ΑΕΠ για το 2015. Χωρίς αυτή τη συνεισφορά και χωρίς την ευνοϊκή επίδραση των χαμηλότερων, από το αρχικά αναμενόμενο, τιμών πετρελαίου, η ετήσια ύφεση το 2015 θα προσέγγιζε το -2,5%.
Πρόβλεψη για αισιόδοξα σενάρια
Ακόμη η έκθεση αναφέρει πως η πορεία του ΑΕΠ -ακόμη και μετά την αναμενόμενη κάμψη κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2015- επιβεβαιώνει τα πλέον αισιόδοξα σενάρια σημειώνοντας εκτιμώμενη μείωση χαμηλότερη του 1,5% ετησίως το Β' εξάμηνο του 2015 συγκριτικά με 5% που ήταν οι επίσημες προβλέψεις -για την ίδια περίοδο- που δημοσιεύτηκαν μετά την επιβολή των ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων. Σε ετήσια βάση, η ύφεση αναμένεται να είναι περίπου -0,3% έναντι αρχικών προβλέψεων για ύφεση -2,3% το 2015.
Γ. ΑΓΟΥΡΙΔΗΣ
