Εάν υπάρχει μια ηθική αρμοδιότητα του προσώπου που έχει οριστεί ως επικεφαλής του ΥΠΠΟ, είναι να ενισχύει τις τέχνες και να στέκεται ως εμπροσθοφυλακή στις δράσεις των πολιτιστικών φορέων του τόπου. Τα παραπάνω έχουν αγνοηθεί με επιδεικτική αλαζονεία στα χρόνια της θητείας της Λίνας Μενδώνη, μέσα από εκδικητικές αποφάσεις, με αποκορύφωμα όλων την αιφνίδια εντολή για έξωση του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων από το κτήριο της οδού Ερμού, ένα τοπόσημο για τον εγχώριο πολιτισμό, για λόγους «δημοσίου συμφέροντος». Φυσικά, αυτό που ενόχλησε την υπουργό ήταν η εκδήλωση «Δικαιοσύνη στο έγκλημα της Πύλου» που έλαβε χώρα στον κήπο, στις 18 Ιουλίου. Παρ' όλο που η εκδήλωση στόχευε σε μια ανταλλαγή ιδεών, το υπουργείο, με την αυτοπεποίθηση των πρόσφατων εκλογικών αποτελεσμάτων, αποφάσισε να πλήξει σοβαρά το ενοχλητικό αγκάθι των εργαζομένων του ΣΕΑ, τους οποίους η κυβέρνηση αντιμετωπίζει περίπου σαν αντιδραστικούς αλληλέγγυους και επαγγελματίες συνδικαλιστές της θολοδιανόησης, που απλώς βάζουν φραγμό στα αναπτυξιακά σχέδια.
Ρεμβασιστικές πρακτικές
Προφανώς η κυρία Μενδώνη και το επιτελείο της δεν περίμεναν τη σθεναρή σύγκρουση με τους αρχαιολόγους σε κραυγαλέες περιπτώσεις, όπως οι τσιμεντοστρώσεις στο μνημείο της Ακρόπολης (κάτι που έβλαψε ανεπανόρθωτα την υπόληψη της υπουργού), το επικοινωνιακό τρικ της υποτιθέμενης επανατοποθέτησης αρχαιοτήτων στον σταθμό Βενιζέλου του μετρό της Θεσσαλονίκης, η βία απέναντι σε υπάλληλο της Εφορίας Αρχαιοτήτων στη Μύκονο, η ακύρωση της συμφωνίας για τη Συλλογή Στερν, όπου αντικείμενα αμφιβόλου αξίας θα ανταλλάσσονταν με κυκλαδικά αρχαία από ελληνικά μουσεία, νομιμοποιώντας έμμεσα την αρχαιοκαπηλία, η αποκοπή πέντε δημόσιων μουσείων από την Αρχαιολογική Υπηρεσία για να περάσουν στα χέρια της κυβέρνησης - ανάμεσά τους και το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, με την πολύκροτη ανάπλασή του, που αποτελεί φιλέτο για μια νέα μορφή σκιώδους εκμετάλλευσης. Στα παραπάνω πρέπει να συνυπολογίσουμε και το συσσωρευμένο μένος που προκάλεσε το φιάσκο με τη δανεική επιστροφή κάποιων Γλυπτών του Παρθενώνα με αντάλλαγμα την κυριότητα των Άγγλων, κάτι που το επικοινωνιακό επιτελείο του Κ. Μητσοτάκη είχε ψηλά σε προτεραιότητα κατά την πρώτη τετραετία διακυβέρνησης, όμως τα σχέδια δεν ευοδώθηκαν.
Η απομάκρυνση του ΣΕΑ
Η εντολή απομάκρυνσης του ΣΕΑ μέχρι τις αρχές Οκτωβρίου, και μάλιστα λίγο πριν τις εκλογές του Συλλόγου, είναι ένα σαφές και ξεκάθαρο μήνυμα προς οποιονδήποτε επιστημονικό φορέα, σωματείο εργαζομένων Πολιτισμού ή καλλιτεχνικό οργανισμό αρθρώνει έστω διαφορετική άποψη σχετικά με τα σχέδια της κυβέρνησης. Οι αντιδράσεις της κυρίας Μενδώνη διαθέτουν πλέον χαρακτηριστικά βαθέος κράτους και η στρατηγική του ελέγχου του περιεχομένου των πολιτιστικών εκδηλώσεων χαράσσεται με αντίποινα και με τιμωρίες προς παραδειγματισμό. Θυμίζουμε ότι η παραχώρηση της Ερμού στον ΣΕΑ είχε πραγματοποιηθεί επί των ημερών Μελίνας Μερκούρη, πριν από σαράντα περίπου χρόνια, κατ΄ αντιστοιχία με την παραχώρηση της Φρυνίχου στο Θέατρο Τέχνης, και κανένας ή καμία διάδοχός της δεν προέβη σε ανάλογη παρέμβαση.
Οπως είναι πλέον φανερό, κάθε απόπειρα επικοινωνιακής συγκάλυψης γύρω από τα σκιώδη τεκταινόμενα που έφεραν την τραγωδία με τον πνιγμό εκατοντάδων ανθρώπων στα ανοιχτά της Πύλου έπεσε στο κενό, επομένως το υπουργείο Πολιτισμού απευθύνεται στα πιο συντηρητικά ένστικτα όσων θεωρούν ότι αυτοί που υπηρετούν την αρχαιολογική έρευνα δεν έχουν καμία δουλειά να συμμετέχουν στον δημόσιο διάλογο για ένα θέμα που άπτεται του μεταναστευτικού και των θαλάσσιων συνόρων. Αντιθέτως, ένα υπουργείο Πολιτισμού θα πρέπει να επικροτεί πολυτελή καζίνο στο Ελληνικό παρακάμπτοντας τα νομικά εμπόδια, να χαρίζει κινηματογραφικές αίθουσες σε ξενοδοχειακές μονάδες δίχως την γκρίνια των κουλτουριάρηδων και να αναλώνεται σε ανασκαφές υπερηφάνειας, όπως συνέβη στα χρόνια της Αμφίπολης.
Ο ΣΕΑ δεν πρέπει να υποβαθμιστεί σε υποχείριο της υπουργού για να γνέφει θετικά σε κάθε αυταρχική απόφαση τουριστικοποίησης, απαλλοτρίωσης ακινήτων και οικονομικών συμφερόντων, αλλά οφείλει να προωθεί την πολυφωνία και να φροντίζει τη δημόσια περιουσία. Ο καθεστωτισμός και ο πολιτισμός δεν πήγαιναν ποτέ μαζί.
