Ανταπόκριση από την Τεχεράνη: ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΓΙΑΜΑΛΗ
Υψηλή πολιτική και οικονομική συνεργασία Ελλάδας - Ιράν προκύπτει από την επίσκεψη του Αλέξη Τσίπρα, την πρώτη επίσκεψη Δυτικού ηγέτη μετά την άρση των κυρώσεων. Χθες το πρωί υπογράφτηκαν τρεις συμφωνίες ιδιαίτερης σημασίας, οι οποίες αναβαθμίζουν τις πολιτικές και τις διπλωματικές σχέσεις στο επίπεδο της στρατηγικής συνεργασίας, ενώ συμφωνήθηκε σειρά οικονομικών συμφωνιών που θα δώσουν ισχυρή και ταχύτατη ώθηση στις διμερείς σχέσεις.
Η απόφαση για αναβάθμιση της διμερούς συνεργασίας σε διπλωματικά και πολιτικά θέματα και το γεγονός ότι υπάρχει κοινός παρανομαστής στις θέσεις υπέρ της αντιμετώπισης του ISIS και της ανάγκης να υπάρξει σταθερότητα στην περιοχή διαμορφώνει νέες ισορροπίες στην περιοχή, οι οποίες επισημάνθηκαν και από τον πρωθυπουργό, που τόνισε τον ρόλο - κλειδί που διαδραματίζει το Ιράν.
Η επίσημη επίσκεψη του πρωθυπουργού και του υπουργικού κλιμακίου, που αποτελούνταν από τον υπουργό Εξωτερικών Νίκο Κοτζιά, τον υπουργό Ενέργειας Πάνο Σκουρλέτη, τον υπουργό Οικονομίας Γιώργο Σταθάκη, τον ΑΝΥΠΕΞ Δημήτρη Μάρδα και τον γ.γ. του ΥΠΕΞ, υπεύθυνο Οικονομικών Υποθέσεων, Γιώργο Τσίπρα, ξεκίνησε από το Εσφαχάν με ξενάγηση στα μνημεία και συνέχισε στην Τεχεράνη με επίσκεψη στο Τεχνολογικό Πάρκο Pardis, συνοδεία κλιμακίου Ελλήνων επιχειρηματιών, και ολοκληρώθηκε με τις επίσημες επαφές της Δευτέρας με τον α' αντιπρόεδρο Εσάκ Τζαχανγκίρι, τον πρόεδρο της Δημοκρατίας Χασάν Ροχανί, τον πρόεδρο του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας Αλί Σαμκχανί, τον πρώην πρόεδρο της Δημοκρατίας Αλί Ακμπάρ Ραφσαντζανί και τον ανώτατο θρησκευτικό ηγέτη αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Οι συμφωνίες της ελληνικής κυβέρνησης
* Συμφωνία για πολιτικές διαβουλεύσεις μεταξύ των δύο υπουργείων Εξωτερικών υπέγραψαν οι Ν. Κοτζιάς και ο Ιρανός ομόλογός του Τζαβάντ Ζαρίφ.
* Συμφωνία για κατάργηση θεωρήσεων κατόχων διπλωματικών διαβατηρίων υπέγραψαν οι δύο ΥΠΕΞ.
* Υπογραφή οδικού χάρτη ανάπτυξης συνεργασιών υπέγραψαν ο Έλληνας πρωθυπουργός και ο πρώτος αντιπρόεδρος της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν Εσάκ Τζαχανγκίρι.
Ο Ε. Τζαχανγκίρι έκανε λόγο για «επίσκεψη ορόσημο», με τον Αλέξη Τσίπρα στην αντιφώνησή του να μιλά για «συνεργασία στρατηγικού χαρακτήρα» ανάμεσα σε δύο λαούς «που αγωνίζονται για την ανεξαρτησία και την αξιοπρέπειά τους» επισφραγίζοντας τη βούληση των δύο κυβερνήσεων για ταχύ «ξεπάγωμα» της συνεργασίας.
Και οι δύο αναφέρθηκαν στην ανάγκη καταπολέμησης της βίας και του εξτρεμισμού, στην ανάγκη αντιμετώπισης του ISIS και βεβαίως στην αναγκαία σταθερότητα σε μια περιοχή γεμάτη εντάσεις. Άλλωστε είναι γνωστή η βούληση της ελληνικής διπλωματίας να αποτελέσει «πυλώνα σταθερότητας» στην ευρύτερη περιοχή. Όπως επισήμανε ο πρωθυπουργός, κοινός στόχος είναι και η αξιοποίηση του γεγονότος ότι οι δύο χώρες βγαίνουν από πολυετή περίοδο κρίσης και ανοίγονται νέες δυνατότητες για επιστροφή στην ανάπτυξη για αμοιβαία επωφελή αποτελέσματα.
Ο Αλέξης Τσίπρας έκανε αναφορά και στο καυτό θέμα του προσφυγικού τονίζοντας ότι η κρίση στη Συρία προκαλεί επιπτώσεις στην Ελλάδα λόγω των προσφυγικών ροών και πρόσθεσε ότι το Ιράν μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο προς αυτή την κατεύθυνση.
Ο πρωθυπουργός μίλησε για τη στόχευση της ελληνικής κυβέρνησης για νέα πεδία συνεργασίας σε σειρά τομέων: στον χρηματοπιστωτικό, την ενέργεια, την έρευνα, την τεχνολογία, τις μεταφορές, τη ναυτιλία, τον τουρισμό, τον πολιτισμό, την αγροτική παραγωγή και τις κατασκευές, ενώ έκανε και ιδιαίτερη μνεία στην επιχειρηματική αποστολή των 29 επιχειρήσεων και 61 επιχειρηματιών που τον ακολούθησε.
Μάλιστα, ήδη ο Όμιλος Μυτιληναίου προχώρησε σε σύναψη δύο σημαντικών προκαταρκτικών συμφωνιών με τον Ιρανικό Όμιλο Επενδύσεων Ghadir για εξαγωγές αλουμινίου και την υλοποίηση κοινής επένδυσης στο Desful σε εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος, προϋπολογισμού 500 εκατ. ευρώ. Την κατασκευή του εργοστασίου αυτού θα αναλάβει η ΜΕΤΚΑ.
Οι πληροφορίες θέλουν τον Ιρανό αντιπρόεδρο να τονίζει την ανάγκη να καλυφθεί γρήγορα το χαμένο έδαφος στις διμερείς σχέσεις, αλλά και με την Ε.Ε., που οπισθοδρόμησαν τα προηγούμενα χρόνια. Από την πλευρά του ο πρωθυπουργός εξήρε τον ρόλο του Ιράν στην περιοχή και τόνισε τη δική του αποφασιστικότητα να αναπτύξει τις διμερείς σχέσεις στο ανώτατο επίπεδο, ενώ σημείωσε και τη γεωπολιτική σημασία της συνεργασίας Ελλάδας - Ιράν. Άλλωστε είναι σαφές ότι βούληση της ελληνικής κυβέρνησης είναι η Ελλάδα να αποτελέσει γέφυρα προς την Ε.Ε. για πολλές χώρες της Μ. Ανατολής, στο πλαίσιο του δόγματος της ενεργητικής πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής.
Προοπτικές συνεργασίας στον ενεργειακό τομέα
Ικανοποίηση εκφράζεται για τη συνεργασία στον τομέα της ενέργειας, καθώς, λόγω του εμπάργκο, ο όγκος των διμερών συναλλαγών μειώθηκε κάτω από 30 εκατ. ευρώ το 2015. Υπάρχουν πολλές προοπτικές συνεργασίας σε ό,τι αφορά τόσο το πετρέλαιο όσο και το φυσικό αέριο. Η Ελλάδα στο παρελθόν ήταν ο καλύτερος πελάτης πετρελαίου του Ιράν.
Στόχος είναι να αποκατασταθεί αυτή η σχέση, καθώς και τα χρωστούμενα, ενημερώνουν ανώτατες κυβερνητικές πηγές. Παραδοσιακά τα ΕΛΠΕ κάλυπταν το 25% των αναγκών τους από το Ιράν. Στόχος είναι η επαναφορά και η ενίσχυση αυτής της σχέσης με την Ελλάδα να αποτελεί γέφυρα και σε αυτόν τον τομέα, καθώς διαθέτει εξαιρετικής ποιότητας διυλιστήρια, την ώρα που το Ιράν δεν διαθέτει ανάλογες εγκαταστάσεις.
Αναμένεται ακόμη η οργάνωση μεικτών οικονομικών επιτροπών για να αναζητηθούν και άλλοι τομείς συνεργασίας, καθώς και ο προγραμματισμός της συνεργασίας για φυσικό αέριο, κυρίως υγροποιημένο, και η εκμετάλλευση του κοιτάσματος της Ρεβυθούσας, καθώς και η δημιουργία πλωτού σταθμού στην Αλεξανδρούπολη. Ακόμη στόχο αποτελεί η ενίσχυση των μεταφορών, με την Aegean να σχεδιάζει να αυξήσει τις πτήσεις, από τρεις την εβδομάδα, σε καθημερινές.
Ένας τομέας που έχει πολλά περιθώρια ενίσχυσης είναι ο τουρισμός, καθώς το Ιράν είναι χώρα σχεδόν 80 εκατομμυρίων ανθρώπων, με 2,5 εκατομμύρια τουρίστες προς την Τουρκία ετησίως. Κομμάτι της τουριστικής πίτας θα μπορούσε να πάρει και η Ελλάδα, με ένα σχέδιο πιο συχνών πτήσεων και με κάποια διευκόλυνση στο ζήτημα της τουριστικής βίζας.
Οι δύο αντιπροσωπείες συζήτησαν πλήθος τεχνικών θεμάτων προκειμένου να διευκολυνθεί η συνεργασία σε πολλά θέματα, όπως στον χρηματοπιστωτικό τομέα, τον χώρο του φαρμάκου και της Υγείας γενικότερα, τον πολιτισμό και την Παιδεία, τις υποδομές, τις μεταφορές, τον κατασκευαστικό κλάδο. Ένα από τα θέματα που ανέδειξαν και οι επιχειρηματίες είναι η ανάγκη αποκατάστασης των τραπεζικών συναλλαγών, κίνηση που αναμένεται να επηρεάσει και τα κατασκευαστικά πρότζεκτ στο Ιράν.
Είναι σαφές πως η Ελλάδα στοχεύει να αποτελέσει πόλο εξισορρόπησης στην ευρύτερη περιοχή, γεγονός που αναδεικνύεται και από το άνοιγμα που κάνει εδώ και ένα χρόνο στη Μέση Ανατολή συμπλέοντας με διάφορες χώρες οι οποίες μεταξύ τους δεν έχουν τις καλύτερες των σχέσεων, όπως το Ισραήλ με το Ιράν ή την Παλαιστίνη. Η άρση των κυρώσεων δημιουργεί καινούργιο σκηνικό και παράθυρο ευκαιρίας, το οποίο η ελληνική κυβέρνηση φαίνεται διατεθειμένη να εκμεταλλευτεί.
Ποιες εταιρείες ταξίδεψαν στο Ιράν
Εκπρόσωποι είκοσι εννέα επιχειρήσεων συνόδευσαν τον Αλ. Τσίπρα στο Ιράν: αεροπορικές (Aegean), χαλιά (Darius Carpets), ενεργειακές (DEPA, EΛΠΕ, Asprofos S.A.), κατασκευαστικές (Eλλάκτωρ), διαδικτυακής ασφάλειας (Encode S.A.), ψηφιακές επικοινωνίες που σχετίζονται με αγροτική δραστηριότητα (Γαία Επιχειρείν), ναυτιλιακές (George Moundreas & Company), κατασκευαστικές (Ιntrakat, Πρίσμα - Δομή, Όμιλος Μυτιληναίου, TEΡNA, Toxotis S.A.), λογισμικών (Intrasoft, Seasoft, Profile Software, Singular Logic), μεταφορών (Medtainer S.A.), φαρμακευτικές (Norma Ηellas, Unipharma), Τράπεζα Πειραιώς, Βιοχάλκο και άλλες.
Τεχνολογική συνεργασία Ελλάδας - Ιράν: η επίσκεψη στην ιρανική Silicon Valley
"Μπορείτε να υπολογίζετε ότι η Ελλάδα θα είναι η γέφυρα που θα ενώσει εμπορικά, τεχνολογικά, οικονομικά και ενεργειακά τη χώρα σας με την Ε.Ε." είπε ο Έλληνας πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας από τη Silicon Valley του Ιράν, το τεχνολογικό πάρκο Pardis, που βρίσκεται 20 χλμ. βορειοανατολικά της Τεχεράνης και μετρά 30 επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας ως μέλη και περισσότερους από 3.000 ερευνητές. Μαζί του, πέρα από το υπουργικό κλιμάκιο, ήταν και 61 επιχειρηματίες από 29 επιχειρήσεις.
Ο επικεφαλής του πάρκου, Χαμιντρεζά Αμιρίνια, καλωσόρισε τον πρωθυπουργό λέγοντας ότι πρόκειται για "τον πιο ανεξάρτητο ηγέτη της Ευρώπης" με τον ίδιο να απαντά: "Χαίρομαι που με προσφωνήσατε τον πιο ανεξάρτητο ηγέτη της Ευρώπης. Η Ελλάδα είναι μια ανεξάρτητη χώρα" και πρόσθεσε: "Η Ελλάδα είναι μια χώρα που χαρακτηρίζεται από ενεργητικά πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική".
Αναγνωρίζοντας την ύπαρξη διαφορών, αλλά και τα κοινά μεταξύ των δύο λαών, ο πρωθυπουργός, στο κλείσιμο της ομιλίας του, κατέληξε: "Βλέποντας εδώ τη δουλειά σας διαπιστώνω ότι μπορούμε να αξιοποιήσουμε την κοινή κλίση του ανθρώπινου δυναμικού στη γνώση, την καινοτομία, την έρευνα, την τεχνολογία".
Νωρίτερα ο επικεφαλής του πάρκου είπε ότι είναι ευπρόσδεκτες ελληνικές επιχειρήσεις "οι οποίες θα ήθελαν να συνεργαστούν μαζί μας στο πλαίσιο του πάρκου" ως ευκαιρία να παρουσιάσουν τα προϊόντα τους στην ιρανική αγορά. Τα πλεονεκτήματα από μία συμμετοχή στο πάρκο είναι πολλά, πέρα από τις φοροαπαλλαγές που απολαμβάνουν οι συμμετέχοντες σε αυτό και από την πρόσβαση στην τεχνογνωσία, καθώς το Ιράν, ύστερα από αρκετά χρόνια αποκλεισμού λόγω των κυρώσεων, "διψά" για ξένες επενδύσεις και συνεργασίες.
Άλλωστε προ τετραετίας, οπότε εκπονήθηκε το εθνικό επιστημονικό σχέδιο του Ιράν, η κυβέρνηση έθεσε κάποιους στόχους και προτεραιότητες, μία εξ αυτών η νανοτεχνολογία, με αποτέλεσμα σήμερα το Ιράν να βρίσκεται στην 7η θέση παγκοσμίως, με περισσότερα από 260 προϊόντα νανοτεχνολογίας στην αγορά.
Όλα τα βλέμματα, λοιπόν, είναι στραμμένα στη διεθνή έκθεση τεχνολογίας και καινοτομίας που θα γίνει στο Ιράν τον Μάιο και τόσο ο πρωθυπουργός όσο και οι 61 επιχειρηματίες που τον συνόδευαν έδειξαν μεγάλο ενδιαφέρον στην προοπτική της έκθεσης, καθώς, όπως συνομολόγησαν, μπορεί να αποτελέσει την καταλληλότερη ευκαιρία γνωριμίας και είναι η μεγαλύτερη έκθεση τεχνολογίας του Ιράν υπό την πλήρη στήριξη της ιρανικής κυβέρνησης.
