Το βράδυ της Τρίτης στις Βρυξέλλες όλοι οι ηγέτες των «28», νικητές και ηττημένοι, καθώς και κάποιοι που βάφτισαν την ήττα... νίκη, έσπευσαν να δηλώσουν ότι έλαβαν το μήνυμα των ευρωκλογών, ότι αντιλήφθηκαν τη βαθιά δυσαρέσκεια των πολιτών.
Ωστόσο, η πρώτη τους κίνηση έρχεται σε κατάφωρη αντίθεση με τις δηλώσεις τους. Η πρώτη τους κίνηση ήταν να αγνοήσουν τη λαϊκή ετυμηγορία για την προεδρία της επόμενης Κομισιόν. Υποτίθεται ότι σ' αυτές τις ευρωεκλογές οι Ευρωπαίοι δεν κλήθηκαν να ψηφίσουν μόνο για τον ευρωβουλευτή της εκλογικής τους περιφέρειας -ή της χώρας τους, εκεί που είναι μία η εκλογική περιφέρεια-, αλλά πρώτη φορά και τον επόμενο πρόεδρο της Κομισιόν. Όχι άμεσα, αλλά εμμέσως, μέσω της πολιτικής οικογένειας στην οποία ανήκει το κόμμα που προτίμησαν.
Κάθε πολιτική οικογένεια είχε χρίσει έναν επικεφαλής υποψήφιο - τον Ζαν Κλοντ Γιούνκερ οι συντηρητικοί, τον Μάρτιν Σουλτς οι σοσιαλδημοκράτες, τον Γκι Φερχόφστατ οι φιλελεύθεροι, τη Σκα Κέλερ οι Πράσινοι και τον Αλέξη Τσίπρα η Αριστερά. Και αιωρούνταν μια πολιτική υπόσχεση ότι πρόεδρος της Κομισιόν θα γίνει ένας από αυτούς - ή, για να μιλάμε πιο ρεαλιστικά, ένας από τους δύο πρώτους, ανάλογα με το ποια πολιτική οικογένεια θα έπαιρνε τις περισσότερες έδρες στη νέα Ευρωβουλή.
Το αίτημα των Κοινοβουλίου...
Οι πολίτες ψήφισαν, οι έδρες μοιράστηκαν και πρώτη αναδείχθηκε η Ευρωδεξιά, έστω εξασθενημένη σε σχέση με το 2009, με 214 έδρες, έναντι 191 των δεύτερων Ευρωσοσιαλιστών. Τήρηση της πολιτικής υπόσχεσης θα σήμαινε ότι οι 28 πρωθυπουργοί θα έδιναν στην πρώτη σύνοδό τους την εντολή στον Ζαν Κλοντ Γιούνκερ να αναζητήσει πλειοψηφίες. Αυτό απαίτησαν, άλλωστε, και οι πρόεδροι όλων των πολιτικών ομάδων του απερχόμενου Ευρωκοινοβουλίου με επιστολή τους προς τους «28».
Μάλιστα, ξεκαθάρισαν ότι στηρίζουν ως επόμενο πρόεδρο της Κομισιόν τον δεξιό Γιούνκερ, υπό την προϋπόθεση ότι θα υιοθετήσει ένα μέρος από τα προγράμματα των άλλων ομάδων - π.χ. τη στροφή από την πολιτική της λιτότητας στις αναπτυξιακές επενδύσεις που θέλουν οι σοσιαλιστές, την επιτάχυνση της ολοκλήρωσης της ψηφιακής αγοράς που θέλουν οι φιλελεύθεροι ή τον άμεσο τερματισμό της λιτότητας αλλά και των διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ για τη διατλαντική ζώνη ελεύθερου εμπορίου (ΤΤΙΡ) που θέλει η Αριστερά.
...και η χυλόπιτα του Συμβουλίου
Ποια ήταν η αντίδραση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου; Οι «28» αγνόησαν το αίτημα της Ευρωβουλής - «άλλωστε είναι η απερχόμενη», δικαιολογήθηκαν κάποιοι- και έδωσαν στον πρόεδρό τους, Χέρμαν βαν Ρομπάι, τη διερευνητική εντολή να αναζητήσει συναινέσεις τόσο για το προγραμματικό περιεχόμενο της νέας Κομισιόν όσο και για ένα «πακέτο προσώπων». Με λίγα λόγια έβαλαν στο μεγάλο παζάρι όλα τα πόστα: την προεδρία της Κομισιόν, την προεδρία του Κοινοβουλίου, την προεδρία του Συμβουλίου, την προεδρία του Eurogroup, τη θέση του «υπουργού Εξωτερικών της Ε.Ε.», που κατέχει σήμερα η βαρόνη Άστον, και ενδεχομένως το ποια χώρα θα πάρει ποιον επίτροπο.
Ο βαν Ρομπάι έχει διορία μέχρι τις 26 Ιουνίου να βρει έναν υποψήφιο, τον οποίο να δεχτούν πρώτα οι περισσότερες κυβερνήσεις και να μπορέσει στη συνέχεια να πάρει τις απαραίτητες 376 ψήφους από το Κοινοβούλιο. Εάν τα καταφέρει, η επόμενη Κομισιόν θα συγκροτηθεί μέσα στον Ιούλιο, εάν όχι θα ξαναπροσπαθήσει.
Η ονοματολογία στο παρασκήνιο
Αν θυμάστε, στο debate των πέντε υποψηφίων για την προεδρία της Κομισιόν, δέκα μέρες πριν από τις ευρωεκλογές, σε ένα σημείο συμφώνησαν απολύτως οι Γιούνκερ, Σουλτς, Φερχόφστατ, Κέλερ και Τσίπρας. Ότι, εάν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταλήξει σε ένα έκτο πρόσωπο θα είναι «το τέλος της δημοκρατίας». Φωνή βοώντων εν τη -τηλεοπτική- ερήμω...
Ούτε στιγμή κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου δεν σταμάτησε η ονοματολογία για το "άλλο πρόσωπο", για να επανέλθει δριμύτερη από το βράδυ της Τρίτης, όταν αφενός ο Βρετανός πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον και ο Ούγγρος ομόλογός του Βίκτορ Όρμπαν -δεξιοί και οι δύο- είπαν «Γιούνκερ γιοκ», αφετέρου η Γερμανίδα καγκελάριος, Άνγκελα Μέρκελ, έδειξε ότι δεν είναι αποφασισμένη να δώσει μάχη για τον «υποψήφιό της».
Αυτοί που μετράνε την αξία τους στο χρηματιστήριο της ονοματολογίας είναι ο τελών υπό παραίτηση πρωθυπουργός της Φινλανδίας Γίρκι Κατάινεν, ο πρωθυπουργός της Ιρλανδίας Έντα Κένι, η Κριστίν Λαγκάρντ του ΔΝΤ, ακόμη και ο πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας Μάριο Μόντι. Οι πιθανότητες των Κατάινεν και Λαγκάρντ θεωρούνται μικρές, καθώς θεωρούνται εξίσου σκληροί με τη Μέρκελ στο θέμα της λιτότητας. Στα "συν" του Κένι μετράει το γεγονός ότι θα τον αποδεχθεί εύκολα ο Κάμερον, στα "συν" του Μόντι ότι δεν ανήκει σαφώς σε μια πολιτική ομάδα - ενώ θεωρείται ότι ήταν επιτυχημένος ως επίτροπος.
Στα "πλην" όλων τους μετράει ότι θα τινάξουν στον αέρα την εύθραυστη συνοχή του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος. Το ότι θα βάλουν ταφόπλακα στα τελευταία ίχνη εμπιστοσύνης των πολιτών ότι η ψήφος τους μετράει μάλλον δεν ανησυχεί όσο θα έπρεπε τους «28»...
