Φραγκίσκος Κουτεντάκης / Ο πληθωρισμός θα είναι αρκετά υψηλότερος από ό,τι αναμέναμε
«Η γενικά αισιόδοξη πεποίθηση που υπήρχε για τον πληθωρισμό ότι θα ήταν παροδικός και ότι οφειλόταν στην απότομη αύξηση της ζήτησης μετά την πανδημία και στην αδυναμία της προσφοράς να ανταποκριθεί, με τον πόλεμο στην Ουκρανία φαίνεται να εγκαταλείπεται. Πλέον είναι σίγουρο ότι για ένα αρκετό χρονικό διάστημα οι τιμές θα παραμείνουν υψηλές», είπε Στο Κόκκινο και στον Νίκο Ξυδάκη, ο επικεφαλής του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής, Φραγκίσκος Κουντεντάκης, με αφορμή τη δημοσίεση της έκθεσης των στοιχείων του τελευταίου τριμήνου του 2021.
«Η κατάσταση ήταν βεβαρημένη όσον αφορά το κόστος της ενέργειας και τον πληθωρισμό που προκαλεί, ήδη από το φθινόπωρο του προηγούμενου έτους. Με τον πόλεμο στην Ουκρανία η κατάσταση αυτή επιδεινώθηκε σοβαρά και όλοι πλέον συμφωνούν ότι το τρέχον έτος θα έχουμε ένα μέσο πληθωρισμό αρκετά υψηλότερο από ότι αναμέναμε. Το πόσο υψηλότερος θα είναι, δεν μπορεί κανείς να πει με βεβαιότητα γιατί οι συνθήκες είναι τόσο ασταθείς που όλες οι προβλέψεις έχουν πολύ μεγάλο βαθμό αβεβαιότητας. Με δεδομένη την αβεβαιότητα, ως γραφείο προϋπολογισμού της Βουλής βγάλαμε την τρίμηνη έκθεση προσπαθώντας να δούμε πώς διαμορφώνονται τα βασικά μεγέθη της εθνικής οικονομίας, ο ρυθμός μεγέθυνσης του ΑΕΠ δηλαδή και ο μέσος ετήσιος πληθωρισμός.
Με βάση αυτές τις προβλέψεις προκύπτουν δύο σενάρια. Αυτό που ονομάσαμε ως ήπιο που προβλέπει ένα πληθωρισμό της τάξης του 7,43% και μία μεγέθυνση του ΑΕΠ της τάξης του 2,75%. Το δεύτερο σενάριο, το δυσμενές, προβλέπει μία σημαντική αύξηση στην τιμή του πετρελαίου, μία μεγαλύτερη του φυσικού αερίου και μία αύξηση των επιτοκίων η οποία διαμορφώνει μεγέθυνση του ΑΕΠ κατά 2,2% και πληθωρισμό στο 11%.
Τα δεδομένα αυτά δημιουργούν παγκοσμίως αλλά και στην χώρα μας αβεβαιότητα. Η Αμερικανική Κεντρική Τράπεζα προέβη σε αύξηση του επιτοκίου κατά 0,25%. Στην Ευρωζώνη τα πράγματα είναι διαφορετικά ακριβώς γιατί έχουμε μία Κεντρική Τράπεζα για πολλές χώρες που βρίσκονται σε διαφορετική κατάσταση τόσο όσο αφορά την ιδιωτική κατάσταση όσο και το δημόσιο χρέος. Υπάρχουν επίσης χώρες όπως η Ελλάδα και η Ιταλία που έχουν υψηλό χρέος και μία αύξηση των επιτοκίων θα επιβαρύνει τη μακροχρόνια βιωσιμότητα του χρέους τους.
Μέχρι τώρα, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δεν έχει δώσει κάποιο σήμα ότι θα προχωρήσει σε αύξηση επιτοκίων. Το έχει αφήσει ανοικτό και οι τελευταίες της αποφάσεις έλεγαν ότι σταδιακά θα περιορίζει τις επαναγορές κρατικών ομολόγων. Για τα ελληνικά ομόλογα έχει προβλέψει μία ευελιξία και απομένει να δούμε πώς θα αλλάξει αυτό το επόμενο διάστημα.
Ο πληθωρισμός δεν είναι συμμετρικό φαινόμενο. Πρόκειται για ένα σταθμισμένο μέσο όρο απο τιμές διαφόρων αγαθών και υπηρεσιών. Αν κάνεις δει τα τρόφιμα θα διαπιστώσει ότι η αύξηση είναι περίπου όσι ο γενικός δείκτης, στο 7.1%. Αν δει κανείς την κατηγορία της ενέργειας και του ηλεκτρικού ρεύματος, θα διαπιστώσει ότι η αύξηση είναι της τάξης του 60-70%. Αυτές οι αυξήσεις έχουν ασύμμετρες επιπτώσεις στα νοικοκυριά και στις επιχειρήσεις. Πρόκειται για σοβαρό πρόβλημα καθώς σε πολλά νοικοκυριά και επιχειρήσεις θα αυξηθεί πολύ το κόστος ενέργειας και κάποιοι θα δυσκολευτούν να επιβιώσουν».
