“Restart” κάνει το Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (ΚΜΣΤ), το οποίο θα ξεκινήσει με την έκθεση της διάσημης συλλογής Γιώργου Κωστάκη, που εγκαινιάζεται σήμερα στη Μονή Λαζαριστών. Στόχος, όπως τονίσθηκε χθες από τους ανθρώπους του ΚΜΣΤ, να αναδειχθεί η Θεσσαλονίκη σε ένα διεθνές κέντρο για την μελέτη της Ρωσικής Πρωτοπορίας, ανοικτό σε μουσεία και ερευνητές από όλον τον κόσμο.
Η έκθεση, που φέρει τον τίτλο "Θεσσαλονίκη. Η συλλογή Γιώργου Κωστάκη. Restart" και όπως επισήμανε η διευθύντρια του μουσείου Μαρία Τσαντσάνογλου «πρόκειται για μία επανεκκίνηση στη διαχείριση των έργων και του αρχείου που τα συνοδεύουν, τα οποία αποτελούν την πιο πλήρη συλλογή του κινήματος της ρωσικής πρωτοπορίας που βρίσκεται σε μουσείο εκτός Ρωσίας», περιλαμβάνει 400 έργα και από αυτά περίπου 30 σχέδια θα παρουσιαστούν για πρώτη φορά, με μία διευρυμένη και ανανεωμένη μουσειολογική προσέγγιση.
Η έκθεση αναδεικνύει όλες τις τάσεις της περιόδου της Ρωσικής Πρωτοπορίας, όπως και την προσωπικότητα του συλλέκτη Γιώργου Κωστάκη, ενώ η επιμέλειά της είναι προϊόν συνεργασίας Ελλήνων και Ρώσων μουσειολόγων. Η Μ. Τσαντσάνογλου υπενθύμισε ότι το ΚΜΣΤ διαχειρίζεται τη σπουδαία αυτή συλλογή την τελευταία εικοσαετία, για να προσθέσει πως «δίνουμε μεγάλη έμφαση και ακολουθούμε μία επιθετική πολιτική σε ό,τι αφορά την παρουσίαση της έκθεσης, με στόχο να γίνει ο χώρος εδώ η μόνιμη έδρα της συλλογής».
Κέντρο μελέτης
Για την ίδια πρώτιστος στόχος είναι η ίδρυση κέντρου μελέτης της ρωσικής πρωτοπορίας μέσα από την ίδια τη συλλογή και το ρωσόφωνο αρχείο που τη συνοδεύει. «Χάρη στην κοινή προσπάθεια των Ρώσων συναδέλφων, του Συλλόγου Υποστηρικτών του ΚΜΣΤ, του Heritage Art Foundation και του AVC Charity Foundation, η Θεσσαλονίκη γίνεται ένα διεθνές κέντρο για τη μελέτη της Ρωσικής Πρωτοπορίας, ανοικτό σε μουσεία και ερευνητές από όλο τον κόσμο» τόνισε.
Ο πρόεδρος του ΚΜΣΤ Ανδρέας Τάκης σημείωσε ότι «η έκθεση αποτελεί μία βαθιά αισθητική εμπειρία και η επανεκκίνησή της αποτελεί τομή και προσδίδει ιστορική διάσταση στην 20ετή πορεία της, καθώς συμπίπτει με την αναδιάρθρωση του μουσείου, αλλά και με την εισαγωγή ενός νέου θεσμού, του Ομίλου Δωρητών, με πρώτη πρόεδρο την ιδρύτρια του Heritage International Art Foundation Κριστίνα Κρασνιάνσκαγια (επικεφαλής και του Συμβουλίου Υποστηρικτών του ΚΜΣΤ).
Από την πλευρά της η κ. Κρασνιάνσκαγια υπογράμμισε ότι το ΚΜΣΤ μπορεί να γίνει το σημείο επαφής για ειδικούς της τέχνης, αλλά και για απλούς ανθρώπους που θέλουν να μάθουν για τη Ρωσική Πρωτοπορία. "Θέλουμε να φιλοξενούμε τη μόνιμη συλλογή εδώ, να αναδείξουμε όλες τις πτυχές της Ρωσικής Πρωτοπορίας, να καλέσουμε ειδικούς ερευνητές, να διοργανώσουμε συνεντεύξεις, διαλέξεις και εκδηλώσεις" συμπλήρωσε. Στο ίδιο μήκος κινήθηκε και η έφορος της έκθεσης Νατάλια Αβτονόμοβα από το Κρατικό Μουσείο Καλών Τεχνών Πούσκιν.
Όπως τόνισε «κάθε τμήμα της συλλογής έχει ξεχωριστή σημασία, ενώ από τις μελέτες που συνεχίζονται γύρω από αυτήν προκύπτουν κάθε φορά καινούργια πράγματα που μας εκπλήσσουν ευχάριστα». "Το αρχείο συνοδεύεται από αρχειακό υλικό, ντοκουμέντα της τέχνης, και αυτό είναι σπάνιο για έναν συλλέκτη. Προσδίδει πληρότητα και είναι σημαντικό για τους μελετητές" συμπλήρωσε και εκτίμησε ότι η δημιουργία κέντρου Ρωσικής Πρωτοπορίας θα καταστήσει το ΚΜΣΤ ένα ευρωπαϊκό μουσείο.
1.277 έργα του δεύτερου μισού του 20ού αιώνα
Για την ιστορία να υπενθυμίσουμε ότι η Συλλογή Κωστάκη περιλαμβάνει 1.277 εικαστικά έργα, με αντιπροσωπευτικό αριθμό ζωγραφικών και γραφιστικών έργων όλων των τάσεων, όπως και σερβίτσια από πορσελάνη και αντικείμενα βιομηχανικού σχεδιασμού. Ο Κωστάκης δημιούργησε τη συλλογή το δεύτερο μισό του 20ού αιώνα με έργα ρωσικής και σοβιετικής τέχνης των δεκαετιών 1900-1940, από όλα τα στάδια του σχηματισμού και της εξέλιξης της Ρωσικής Πρωτοπορίας με όλα τα διαφορετικά στυλ, είδη και τεχνικές.
Το 1977 μέρος της συλλογής δωρήθηκε στην κρατική πινακοθήκη Τρετιακόφ στη Μόσχα, ενώ ο ίδιος ο συλλέκτης έφυγε με ένα μεγάλο αριθμό έργων και εγκαταστάθηκε με την οικογένειά του στην Ελλάδα. Και τα δύο μέρη της συλλογής παρουσιάζουν μία ολοκληρωμένη εξέλιξη του κινήματος. Το Ελληνικό Δημόσιο απέκτησε τη συγκεκριμένη συλλογή το 2000 από την οικογένεια του συλλέκτη και έκτοτε ανήκει στο ΚΜΣΤ στη Θεσσαλονίκη.
Η συλλογή περιλαμβάνει έναν απόλυτα αντιπροσωπευτικό αριθμό ζωγραφικών έργων και γραφιστικών από τον ιδρυτή του κινήματος του Σουπρεματισμού, τον Καζιμίρ Μαλέβιτς, δημιουργίες από τους πρωτοπόρους του Κονστρουκτιβισμού Βλαντίμιρ Τάτλιν, Αλεξάντρ Ρότσενκο και Γκούσταβ Κλούτσις, πάνω από 200 έργα της Λιουμπόβ Ποπόβα, μια μεγάλη επιλογή έργων του Ιβάν Κλιούν, έργα καλλιτεχνών της λεγόμενης Σχολής της Οργανικής Παιδείας με πρωτοστάτες τον Μιχαήλ Ματιούσιν και τα αδέλφια Έντερ, έργα από τον εμπνευστή και θεωρητικό της αναλυτικής τέχνης Πάβελ Φιλόνοφ, έργα και αρχειακό υλικό των Σολομών Νικρίτιν, Αλεξάντρ Ντρέβιν, Ναντιέζντα Ουνταλτσόβα, Όλγα Ροζάνοβα, Ελ Λισίτσκι και Πάβελ Μανσούροφ κ.ά.
Η έκθεση θα διαρκέσει μέχρι τις 16 Σεπτεμβρίου του 2018.
