Ακολουθήστε την «ΑΥΓΗ»
Ο επιλεγμένος κατάλογος δεν υπάρχει πλέον.

Τα POS μπήκαν για τα καλά στη ζωή μας

Νέα εποχή στα συναλλακτικά ήθη ξεκίνησε την Πέμπτη - Ποιοι πληρώνουν μειωμένο πρόστιμο και ποιοι καθόλου σε μη εγκατάσταση POS * Τριπλός έλεγχος από εφορία, Γ.Γ. Εμπορίου και ΣΔΟΕ

Το γεγονός ότι τον Απρίλιο ο τζίρος στο λιανεμπόριο αυξήθηκε, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, κατά 3%, ενώ πέρυσι τον ίδιο μήνα είχε μειωθεί κατά 2% και πρόπερσι κατά 1,7% (μάλιστα σε κάποιες προηγούμενες χρονιές επί Μνημονίων είχε συρρικνωθεί ακόμη και σε διψήφια ποσοστά, όπως λ.χ. το 2013 κατά 13,3% και το 2012 κατά 13%), δεν οφείλεται μόνο στο ότι οι Έλληνες καταναλωτές διέθεσαν μεγαλύτερα ποσά για αγορές λόγω βελτίωσης του κλίματος, αλλά ώς έναν βαθμό και στο ότι η ένταση των φορολογικών ελέγχων είχε ως αποτέλεσμα να καταγραφεί στην επίσημη οικονομία ένας όγκος κύκλου εργασιών που χωρίς αυτούς θα προσετίθετο στην φοροδιαφυγή.

Επί τη βάσει αυτή, η υποχρεωτική εγκατάσταση και λειτουργία εδώ και 72 ώρες τερματικών αποδοχής καρτών (τα γνωστά POS) σε γραφεία, ιατρεία, καταστήματα και στις εν γένει επαγγελματικές εγκαταστάσεις 400.000 επαγγελματιών 85 διαφορετικών επαγγελματικών κατηγοριών (όπως, για παράδειγμα, μανάβικα, κρεοπωλεία, φούρνοι, κάβες, κινηματογράφοι, καντίνες, εστιατόρια, φαρμακεία, συνεργεία, κομμωτήρια, κουρεία, ιδιωτικά εκπαιδευτήρια, λογιστικά γραφεία, ιατρεία, δικηγόροι, αρχιτεκτονικά γραφεία κ.ά.) εύλογα δημιουργεί προσδοκίες για σύλληψη ενός -μικρού ή μεγάλου μένει να αποδειχθεί- ποσοστού φοροδιαφυγής.

Εάν μάλιστα από το επόμενο έτος οι αρχές αυξήσουν το ποσοστό επί των ετησίων εξόδων ενός νοικοκυριού, το οποίο θα πρέπει να καλύπτεται από αποδείξεις αγορών με άυλο χρήμα για "χτίσιμο" αφορολόγητου, το οποίο σήμερα καλύπτεται και με την κοινή ωφέλεια και μόνο αφού κυμαίνεται σε χαμηλά ποσοστά, μεταξύ 10% και 20%, οι καταναλωτές στην "πίεσή" τους να ζητήσουν επιπλέον αποδείξεις θα συμβάλουν στην αποτελεσματικότερη συμβολή του μέτρου στην προσπάθεια για δημοσιονομική εξυγίανση.

Οι έλεγχοι

Ως "φόβητρο" όχι απλώς για την απλή "εγκατάσταση" αλλά και την "ομαλή λειτουργία" των POS δεν προβάλλεται μόνο το πρόστιμο των 1.500 ευρώ σε όσους αδικαιολόγητα δεν τοποθέτησαν τερματικό πληρωμών καρτών, αλλά και η διαφοροποίηση των ελέγχων σε όλα τα πεδία.

Μια πρώτη διαφοροποίηση συνίσταται στο ότι τους ελέγχους δεν τους πραγματοποιούν μόνο τα αρμόδια κλιμάκια της Γενικής Γραμματείας Εμπορίου, αλλά κάλλιστα μπορούν να διενεργηθούν έλεγχοι τόσο από εφοριακούς όσο και από το ΣΔΟΕ. Έτσι, καλύπτονται όλες οι πτυχές της εγκατάστασης και λειτουργίας των POS, υπό την ευρεία έννοια "αγορανομικές", φορολογικές και ως οικονομικό έγκλημα. Υπενθυμίζεται ότι έχουν από καιρού δοθεί οδηγίες στους ελεγκτές να ζητούν στοιχεία από τους ελεγχόμενους που διαθέτουν POS, από τα οποία να αποδεικνύεται η προέλευση του παρόχου υπηρεσιών πληρωμής.

Με αυτό τον τρόπο θα μπορούν να διαπιστώσουν εάν τα μηχανήματα έχουν εγκατασταθεί από ξένη τράπεζα, καθώς από πέρυσι το καλοκαίρι οι ελεγκτικές αρχές είχαν εντοπίσει κυκλώματα που διακινούσαν μέσω Βουλγαρίας POS, παρακάμπτοντας την εφορία και το τραπεζικό σύστημα.

Με τα POS αυτά, οι επιχειρηματίες που τα είχαν προμηθευτεί είχαν τη δυνατότητα να αποφεύγουν τα capital controls (άρα δημιουργούνται και συνθήκες άνισου και αθέμιτου ανταγωνισμού), ενώ μέσω της κάρτας που προμηθεύονταν μπορούσαν ακόμα και να πραγματοποιούν αναλήψεις έως 15.000 ευρώ τον μήνα και να αποστέλλουν σε τράπεζες του εξωτερικού έως 100.000 ευρώ μηνιαίως. Παράλληλα, μπορούσαν και να φοροδιαφεύγουν.

Ουσιαστικά, οι επαγγελματίες υποχρεούνται σε συναλλαγές με άυλο χρήμα (εάν το ζητήσει ο πελάτης λιανικής/ αγοραστής αγαθών ή υπηρεσιών) εφόσον συναλλάσσονται με το κοινό. Αντίθετα, δεν υποχρεούνται όσοι συναλλάσσονται αποκλειστικά με εταιρείες, δεν δουλεύουν δηλαδή σε γενικές γραμμές με αποδείξεις, αλλά με τιμολόγια.

Ωστόσο, αν ένας επαγγελματίας συναλλάσσεται τόσο στη λιανική, με το κοινό, όσο και με εταιρείες, επίσης υποχρεούται να έχει εγκαταστήσει έως τις 27 Ιουλίου POS. Εάν, για παράδειγμα, κάποιος μηχανικός εργάζεται σε εταιρεία με μπλοκάκι δεν υποχρεούται σε POS. Αν όμως συνεργαστεί με ιδιώτη, θα χρειαστεί. Σαφής ήταν η υφυπουργός Οικονομικών Κατερίνα Παπανάτσιου αναφέροντας σε ραδιοφωνική συνέντευξη πως δεν υποχρεούνται σε POS όσοι εργάζονται με μπλοκάκι.

Όπως είπε, στις περιπτώσεις που φορολογούνται με μισθωτές υπηρεσίες δεν είναι υποχρεωμένοι να έχουν POS. Όσοι έχουν μπλοκάκι, εφόσον η εργασία τους είναι με επιχειρηματίες και μπορούν να κάνουν τις δοσοληψίες μέσω τραπεζικών λογαριασμών, αποδεικνύεται δηλαδή η πληρωμή τους μέσω των λογαριασμών, οπότε δεν είναι απαραίτητο να υπάρχει το POS. "Το POS είναι για τις περιπτώσεις που υπάρχει καταναλωτής ή υπάρχει παροχή υπηρεσίας με τους πολίτες" ανέφερε. Έτσι, δεν έχει υποχρέωση π.χ. ο μηχανικός που δουλεύει σε δύο εταιρείες και που στις δύο εταιρείες, επί της ουσίας, είναι μισθωτή η εργασία του.

Η κάρτα καθιερώθηκε την τελευταία διετία

Η ενεργοποίηση του νόμου για "χτίσιμο" αφορολόγητου μισθωτών, συνταξιούχων και αγροτών μέσω μίνιμουμ ποσοστού επί των δαπανών πληρωμών κυμαινόμενο αναλόγως εισοδήματος μεταξύ 10% και 20% και για τα POS έρχεται στην καταλληλότερη συγκυρία. Δύο χρόνια μετά την επιβολή των capital controls, οι Έλληνες εξοικειώθηκαν σε μεγάλο βαθμό με το "πλαστικό χρήμα".

Πριν από την επιβολή τους, αντιστοιχούσε στους Έλληνες κατά μέσο όρο μόλις μία συναλλαγή τον μήνα με κάρτα, έναντι επτά συναλλαγών μηνιαίως των κατοίκων της Ευρωζώνης (εάν συνυπολογιστούν εμβάσματα και ηλεκτρονικές συναλλαγές αγγίζουν τις είκοσι μηνιαίως). Παρ’ ότι το χάσμα δεν έχει γεφυρωθεί, η προσέγγιση είναι εντυπωσιακή. Και τούτο, καθώς αναμένεται να ανέλθουν σε πέντε συναλλαγές με κάρτα κατά μέσο όρο ώς το τέλος του χρόνου, κάτι που σε απόλυτους αριθμούς μεταφράζεται σε περισσότερες από 620 εκατομμύρια πληρωμές με κάρτες, από 144 εκατομμύρια ευρώ πρόπερσι, μέγεθος το οποίο θα ήταν σαφώς μικρότερο εάν δεν πολλαπλασιάζονταν οι συναλλαγές με κάρτες στο δεύτερο εξάμηνο λόγω των capital controls.

Ενημέρωση των καταναλωτών

Με βάση τον Νόμο 4446/2016, οι 400.000 επαγγελματίες, που θα πρέπει να έχουν προμηθευτεί ήδη από την περασμένη Πέμπτη τα POS ώστε να αποδέχονται κάρτες πληρωμών, υποχρεούνται να ενημερώνουν τους καταναλωτές σχετικά με την αποδοχή καρτών και μέσων πληρωμής του συστήματος καρτών πληρωμής όχι με έναν, αλλά με δύο τρόπους:
* Πρώτον, θα πρέπει να έχουν αναρτήσει στο ταμείο της επιχείρησης πινακίδα στην οποία να αναγράφεται με ευδιάκριτα και κεφαλαία γράμματα η ένδειξη:

"Ο ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΥΤΑΙ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΠΙΣΤΩΤΙΚΗΣ, ΧΡΕΩΣΤΙΚΗΣ 'Η ΠΡΟΠΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΚΑΡΤΑΣ" - "CONSUMERS MAY PAY WITH CREDIT, DEBIT OR PREPAID CARD". Η διατύπωση αυτή είναι δυνατό να έχει υποκατασταθεί από οποιαδήποτε άλλη, υπό τον αυστηρό όμως όρο ότι θα πληροφορεί με σαφή και κατανοητό τρόπο, ώστε να μην επιδέχεται οποιασδήποτε παρερμηνείας σχετικά με την αποδοχή μέσων πληρωμής με κάρτα.

* Δεύτερον, αναγράφοντας στην είσοδο του καταστήματος με ευκρινή τρόπο τα συγκεκριμένα συστήματα καρτών πληρωμής τα οποία δέχονται από τους πελάτες, όπως λόγου χάρη, VISA, MASTER CARD, MAESTRO, DINERS, AMERICAN EXPRESS, DISCOVER, UNION PAY.

Οι συνήθεις αντιδράσεις

Ταμειακές μηχανές, φορολογικές δηλώσεις μέσω Internet, πληρωμή εφορίας μέσω τραπεζών, συντάξεις από το ΑΤΜ, απαγόρευση συναλλαγών με ιδιώτες άνω των 500 ευρώ με μετρητά, υποβολή πόθεν έσχες μέσω Internet και εν γένει μία μακρά σειρά καινοτομιών που στόχο είχαν και έχουν να εγκαταλειφθούν τα παρωχημένα και αναχρονιστικά μέσα εκπλήρωσης υποχρεώσεων, συναλλαγών και πληρωμών, ώστε να εκσυγχρονιστούν πρακτικές και διοίκηση ή να προληφθεί η οικονομική παραβατικότητα (φοροδιαφυγή, μαύρο χρήμα κ.λπ.) συναντούν σταθερά επί τριάντα χρόνια μικρές ή μεγάλες αντιδράσεις.

Έτσι λοιπόν, η εγκατάσταση POS δεν θα μπορούσε να αποτελέσει εξαίρεση στις "συνήθεις" αγκυλώσεις που παρουσιάζονται από ομάδες επαγγελματιών, κόμματα κ.λπ. στις απόπειρες να εκσυγχρονιστούν οι παρωχημένες δομές και λειτουργίες του κράτους, ούτε καν στις προσπάθειες που καταβάλλει η σημερινή κυβέρνηση προκειμένου να καταπολεμήσει τη φοροδιαφυγή με την αντικατάσταση πεπαλαιωμένων μεθόδων πληρωμών με σύγχρονες.

Τελευταίο κρούσμα υπήρξαν οι προσφυγές επαγγελματικών κλάδων στο Συμβούλιο της Επικρατείας, μέσω των οποίων ζητούν να εξαιρεθούν από την υποχρέωση να εγκαταστήσουν στους επαγγελματικούς τους χώρους και τα καταστήματα μηχανήματα POS. Ακόμη και τις τελευταίες ημέρες προτού 400.000 επιχειρήσεις και ελεύθεροι επαγγελματίες υποχρεωθούν στην εγκατάσταση POS, διάφοροι κλάδοι επέμεναν να εξαιρεθούν. Έτσι, ακόμη και λίγα 24ωρα προτού ξεκινήσει η εφαρμογή του μέτρου, παρατηρήθηκε ένα "μπαράζ" προσφυγών κατά της χρήσης POS, επί των οποίων θα αποφανθεί η επταμελής σύνθεση του Β’ Τμήματος του Συμβουλίου της Επικρατείας τον Οκτώβριο.

Έτσι, κατατέθηκαν πριν από την περασμένη Πέμπτη προσφυγές της ΓΣΕΒΕΕ, του Ιατρικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης, των Δικηγορικών Συλλόγων Αθηνών, Σερρών και Δράμας, ζητώντας, εκτός από την ακύρωση της Υπουργικής Απόφασης, την αναστολή της και την έκδοση προσωρινής διαταγής έως τη συζήτηση της κύριας υπόθεσης το δεύτερο δεκαήμερο του Οκτωβρίου. Οι δικηγόροι ισχυρίστηκαν πως η Υπουργική Απόφαση που επέβαλε τη χρήση POS είναι παράνομη και αντισυνταγματική, καθώς, μεταξύ άλλων, "η υποχρέωση των πληρωμών μέσω POS προϋποθέτει τη σύναψη πολυετούς σύμβασης με τράπεζα, υποχρέωση που συνιστά παρέμβαση, αλλά και περιορισμό στο δικαίωμα της συμβατικής ελευθερίας".

Η Δικαιοσύνη πάντως υπήρξε αρνητική στα αιτήματα αυτά. Προ δεκαημέρου απορρίφθηκε από το Συμβούλιο της Επικρατείας το αίτημα για άμεσο "πάγωμα" των πληρωμών μέσω POS που είχαν καταθέσει οι Δικηγορικοί Σύλλογοι Σερρών και Δράμας. Η πρόεδρος του Πρώτου Θερινού Τμήματος του Συμβουλίου της Επικρατείας Αικατερίνη Σακελλαροπούλου απέρριψε το αίτημα της έκδοσης προσωρινής διαταγής, καθώς έχει προσδιοριστεί σε σύντομο χρόνο η εκδίκαση της αίτησης ακύρωσης, αλλά και επειδή η βλάβη την οποία επικαλούνται οι Σύλλογοι «δεν παρίσταται δυσεπανόρθωτη» σε περίπτωση που η αίτηση ακύρωσης γίνει δεκτή.

Ελαστικότητα

Την κατανόησή τους έκαναν γνωστή οι αρχές έναντι όσων για αντικειμενικούς λόγους είχαν πρόβλημα να προμηθευτούν POS. Έτσι, απαλλάσσονται από πρόστιμα επαγγελματίες που δεν τους έχουν δοθεί POS παρ’ ότι έχουν υποβάλει αίτημα απόκτησής του για λόγους που ανάγονται στην τράπεζα, ενώ δεν είναι υποχρεωτική η αποδοχή ορισμένων καρτών που εκδίδονται από τριμερές σύστημα πληρωμών.

Σύμφωνα με εγκύκλιο του γενικού γραμματέα Εμπορίου και Προστασίας Καταναλωτή, καθώς η προθεσμία εγκατάστασης POS για 85 κατηγορίες 400.000 επαγγελματιών έληξε προ τριημέρου, οι υπόχρεοι καθορίζονται από τον τετραψήφιο Κωδικό Αριθμό Δραστηριότητας (ΚΑΔ) της Εθνικής Ονοματολογίας Οικονομικών Δραστηριοτήτων και όχι από τη δηλούμενη στην εφορία κύρια δραστηριότητά τους. Έτσι, όποιος διαθέτει ΚΑΔ που συμπεριλαμβάνεται στην προβλεπόμενη λίστα και τον έχει δηλώσει είτε ως κύρια είτε ως δευτερεύουσα δραστηριότητα, οφείλει να έχει εγκαταστήσει POS εφόσον συναλλάσσεται με πληρωτές οι οποίοι δρουν για λόγους που δεν εμπίπτουν στην εμπορική, την επιχειρηματική ή την επαγγελματική τους δραστηριότητα.

Η υποχρέωση απόκτησης POS δεν αφορά ελεύθερους επαγγελματίες, ατομικές επιχειρήσεις και εταιρείες που πωλούν αγαθά ή παρέχουν υπηρεσίες αποκλειστικά σε άλλες επιχειρήσεις (νομικά ή φυσικά πρόσωπα) που δρουν στο πλαίσιο της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας.

Ως τερματικό αποδοχής καρτών πληρωμών και μέσων πληρωμής με κάρτα νοούνται όλες οι διαθέσιμες συσκευές (ασύρματο και ενσύρματο τερματικό POS, mobile POS), μέθοδοι και εφαρμογές (π.χ. Virtual POS) που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για αποδοχή καρτών και με φυσική παρουσία κάρτας και χωρίς (πωλήσεις εξ αποστάσεως). Επομένως, στο πεδίο εφαρμογής του νόμου και της Κοινής Υπουργικής Απόφασης εμπίπτει οποιαδήποτε εφαρμογή πληρωμής διά της οποίας ο πληρωτής δύναται να κινήσει πράξη πληρωμής με κάρτα (πιστωτική, χρεωστική, προπληρωμένη).

Εκτός πεδίου εφαρμογής βρίσκονται μεταφορά πίστωσης, άμεση χρέωση και πληρωμή μέσω εναλλακτικών καναλιών εξυπηρέτησης (π.χ. e-banking). Οι επαγγελματίες οφείλουν να αποδέχονται μέσα πληρωμής με κάρτα, εκδοθέντα από τετραμερές σύστημα πληρωμής (VISA, MASTER CARD, MAESTRO, UNION PAY) και δεν είναι υποχρεωτική η αποδοχή μέσων πληρωμής που έχουν εκδοθεί από τριμερές (DINERS, DISCOVER, AMERICAN EXPRESS).

Όσοι προέβησαν σε έναρξη δραστηριότητας από 27 Ιουνίου έως την Πέμπτη που πέρασε έχουν προθεσμία συμμόρφωσης έως 27 Αυγούστου και όσοι προβαίνουν σε έναρξη ή μεταβολή δραστηριότητας από χθες έχουν προθεσμία ενός μηνός από την έναρξή τους.

Πρόστιμο μέχρι 1.500 ευρώ

Αρμόδιες αρχές διενέργειας ελέγχων, επιβολής προστίμων και βεβαίωσης παραβάσεων ορίζονται η Διεύθυνση Θεσμικών Ρυθμίσεων και Εποπτείας Αγοράς Προϊόντων και Παροχής Υπηρεσιών της Γενικής Γραμματείας Εμπορίου και Προστασίας Καταναλωτή και οι Διευθύνσεις Ανάπτυξης των Περιφερειακών Ενοτήτων.

Στους παραβάτες επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο ύψους 1.500 ευρώ που μειώνεται στο ήμισυ εάν:

- Εντός 30 ημερών από την ημερομηνία κοινοποίησης της σχετικής πράξης και σε κάθε περίπτωση πριν από την άσκηση της ενδικοφανούς προσφυγής προβεί σε καταβολή του προστίμου. Η καταβολή αυτή συνεπάγεται αυτοδίκαιη παραίτηση του υπόχρεου από κάθε δικαίωμα προσβολής ή αμφισβήτησης της πράξης επιβολής προστίμου.

- Εντός τριάντα 30 ημερών από την ημερομηνία υποβολής καταγγελίας ή διενέργειας ελέγχου καταθέσει στην αρμόδια ελεγκτική υπηρεσία τιμολόγιο αγοράς ή μίσθωσης τερματικού ή οποιαδήποτε βεβαίωση (υπεύθυνη δήλωση περί χρήσης συσκευών ή υπηρεσιών για την αποδοχή μέσων πληρωμής με κάρτα) που αποδεικνύει την κατοχή τερματικού αποδοχής καρτών πληρωμών και μέσων πληρωμής με κάρτα.

Ο υπόχρεος απαλλάσσεται από το διοικητικό πρόστιμο όταν συντρέχει αντικειμενική αδυναμία απόκτησης POS και επιδεικνύει στον έλεγχο έγγραφο που πιστοποιεί την απόρριψη αιτήματος έγκρισης χορήγησης τερματικού από αδειοδοτημένο πάροχο υπηρεσιών πληρωμών.

Όσοι έχουν υποβάλει αίτημα πριν από την παρέλευση της οριζόμενης προθεσμίας και το τερματικό αποδοχής μέσων πληρωμών με κάρτα δεν τους έχει χορηγηθεί για λόγους που ανάγονται στο πιστωτικό ίδρυμα, γεγονός το οποίο βεβαιώνεται εγγράφως, απαλλάσσονται του προστίμου.

Αφορολόγητα τα κέρδη της φορο-λοταρίας

Αφορολόγητα θα είναι τα κέρδη που θα μοιράζει από τον Αύγουστο η λοταρία των ηλεκτρονικών αποδείξεων στους τυχερούς φορολογούμενους που πραγματοποιούν πληρωμές με πλαστικό χρήμα σύμφωνα με την τροπολογία του υπουργείου Οικονομικών που κατατέθηκε την Πέμπτη, με την οποία ξεπερνά και τον σκόπελο της Αρχής Προσωπικών Δεδομένων που γνωμάτευσε αρνητικά για την υποχρεωτική προμήθεια POS από δικηγόρους, αντικαθιστώντας τον όρο «καταναλωτής» με τη λέξη «πληρωτής». Έτσι, με τον τρόπο αυτόν, οι δικηγόροι υποχρεούνται να διαθέτουν POS και να δέχονται ηλεκτρονικές πληρωμές από τους πελάτες τους.

Δείτε όλα τα σχόλια