Ακολουθήστε την «ΑΥΓΗ»
Ο επιλεγμένος κατάλογος δεν υπάρχει πλέον.

"Η πέμπτη οικονομική κρίση που ζει η γενιά μου"

Της Busra Erkara*   Στις 11 Αυγούστου βρέθηκα στον γάμο μιας φίλης μου στο CerModern, ένα μουσείο σύγχρονης τέχνης στην Άγκυρα. Το πιο δημοφιλές δώρο γάμου στην Τουρκία είναι τα χρυσά νομίσματα. Οι...

Της Busra Erkara*

 

Στις 11 Αυγούστου βρέθηκα στον γάμο μιας φίλης μου στο CerModern, ένα μουσείο σύγχρονης τέχνης στην Άγκυρα. Το πιο δημοφιλές δώρο γάμου στην Τουρκία είναι τα χρυσά νομίσματα. Οι καλεσμένοι έμοιαζαν κακόκεφοι, ήρθαν όμως με τις τσέπες γεμάτες με χρυσά νομίσματα. Και η τιμή του χρυσού μονοπώλησε τις συζητήσεις.

Την προηγουμένη, ο Πρόεδρος Τραμπ είχε διπλασιάσει τους δασμούς στα τουρκικά προϊόντα. Η λίρα έπεσε κατά 20% σε σχέση με το δολάριο και οι τιμές εκτοξεύθηκαν στα ύψη.

«Φαντάζομαι ότι δεν είναι η καλύτερη στιγμή να παντρεύεται κανείς» αναστέναξε η νύφη, η φίλη μου. «Μια χαρά είναι να παντρεύεσαι» απάντησε ένας φίλος. «Είναι όμως η χειρότερη εποχή να είσαι καλεσμένος».

Η 10η Αυγούστου ήταν μια φρικτή ημέρα στην Κωνσταντινούπολη, όπου εργάζομαι σε μια διεθνή εταιρεία ανάπτυξης και επενδύσεων. Μπήκα στο γραφείο και βρήκα τους συναδέλφους μου καρφωμένους στις οθόνες των υπολογιστών τους, να ψάχνουν στο Twitter και να ανανεώνουν τις ιστοσελίδες για να δουν αν η λίρα είχε πέσει ακόμη περισσότερο σε σχέση με την προηγούμενη φορά που είχαν κοιτάξει.

Όλα τα πρόσωπα στο κτήριο ήταν χλωμά, αμίλητα, άκαμπτα. Θυμήθηκα τον τρόμο που είχα νιώσει πηγαίνοντας με το μετρό στη δουλειά μου στη Νέα Υόρκη την επομένη της εκλογής του Ντόναλντ Τραμπ. Ο κόσμος δεν υποκρινόταν καν ότι δούλευε.

Όπως και ο Τραμπ, η οικονομική κρίση της Τουρκίας δεν ήρθε από το πουθενά. Οικονομολόγοι, αναλυτές, αλλά και απλοί Τούρκοι συζητούν αυτό το θέμα τα τελευταία δύο χρόνια. Ο φόβος για το επιδεινούμενο οικονομικό κλίμα ήταν ο βασικός λόγος για τον οποίο ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν προκήρυξε εκλογές τον περασμένο Ιούνιο, ένα χρόνο πριν από την προγραμματισμένη ημερομηνία.

Ξένοι επενδυτές και εταιρείες όπως η Citigroup, η Renaissance Capital και η Topshop, άρχισαν να αποσύρονται από την Τουρκία εξαιτίας της κοινωνικής και πολιτικής αστάθειας που εντάθηκε μετά την απόπειρα πραξικοπήματος και την καταστολή που ακολούθησε. Αφορμή για την τελευταία κρίση όμως ήταν η σύγκρουση με την κυβέρνηση Τραμπ λόγω της υπόθεσης Μπράνσον.

Μπροστά σ’ αυτές τις πολλαπλές κρίσεις, η αίσθηση μιας χώρας που κλείνεται στον εαυτό της σαν αχιβάδα είναι εμφανής στην καθημερινή μας ζωή. Η αγορά δίσκων, καλλυντικών ή ρούχων από ιστοσελίδες στις Ηνωμένες Πολιτείες είναι πια πολύ δύσκολη. Επιστρέφουμε λοιπόν στις παλιές συνήθειες να ζητάμε από φίλους που ταξιδεύουν στο εξωτερικό να μας φέρουν ηλεκτρονικά, ρούχα, ακόμη και βιβλία, όπως κάναμε τη δεκαετία του 1980, όταν η Τουρκία δεν είχε φιλελευθεροποιήσει ακόμη την οικονομία της και ένα πακέτο Marlboro Reds θεωρούνταν ένα γενναιόδωρο δώρο.

Τα τελευταία χρόνια, με τις πολιτικές σχέσεις της Τουρκίας με την Ευρώπη και τις ΗΠΑ να επιδεινώνονται, η κυβέρνηση Ερντογάν συνήψε ισχυρότερους οικονομικούς δεσμούς με τα κράτη του Κόλπου και τις χώρες της δυτικής Αφρικής, διαμορφώνοντας κατά τέτοιον τρόπο την Κωνσταντινούπολη ώστε να ανταποκρίνεται στις ανάγκες του μισού εκατομμυρίου τουριστών που φτάνουν από τις χώρες του Κόλπου. Η αύξηση της ισλαμοφοβίας και τα εντεινόμενα αισθήματα κατά των μεταναστών στην Ευρώπη ήταν άλλος ένας λόγος που η Κωνσταντινούπολη έγινε ο αγαπημένος προορισμός Αράβων και άλλων μουσουλμάνων τουριστών.

«Όποιος λέει ότι οι Άραβες τουρίστες μας βοηθούν να τα βγάζουμε πέρα λέει ψέματα» εξηγεί ο Ερσίν Τζαμσαρί, ένας κομμωτής που εργάζεται στην Πλατεία Ταξίμ εδώ και 11 χρόνια. «Δεν μας βοηθούν απλώς. Είναι ο λόγος που τα μαγαζιά μας είναι ακόμη ανοιχτά».

Άδεια ή μισοχτισμένα συγκροτήματα κατοικιών και γραφείων δεσπόζουν σε διάφορες περιοχές της πόλης. Η Τουρκία κατασκευάζει το μεγαλύτερο αεροδρόμιο του κόσμου, που θα κοστίσει 10,2 δισεκατομμύρια ευρώ. Αναρωτιέμαι πόσες ακόμη οικονομικές κρίσεις θα ζήσει η γενιά μου. Αυτή είναι η πέμπτη.

Δεν λείπει πάντως και το χιούμορ από τον τρόπο που αντιμετωπίζουν οι Τούρκοι την κρίση. Παρόλο που το αλκοόλ είναι αρκετά ακριβό, εξακολουθεί να είναι δύσκολο να βρεις τραπέζι σε ένα μπαρ το Σαββατοκύριακο. Τα ξενοδοχεία στις ακτές της Μεσογείου και του Αιγαίου είναι γεμάτα για τον εορτασμό του Εϊντ.

Πριν από λίγες ημέρες, ένας κλέφτης μπήκε στο διαμέρισμά μου και πήρε το MacBook μου την ώρα που κοιμόμουν. Πήγα στο αστυνομικό τμήμα να καταγγείλω τη διάρρηξη και βρήκα εκεί τρεις γείτονες που είχαν καταγγείλει κι εκείνοι διαρρήξεις. «Α, μην ανησυχείτε» μας είπε ένας χαρωπός αστυνομικός. «Αυτοί οι τύποι εμφανίζονται μαζικά όποτε υπάρχει οικονομική κρίση. Φροντίστε να κλειδώνετε».

* Η Μπουσρά Ερκάρα είναι συγγραφέας και ζει στην Κωνσταντινούπολη

Δείτε όλα τα σχόλια