HAYGH

ΧΑΡΟΥΚΙ ΜΟΥΡΑΚΑΜΙ, Μετά το σεισμό, μτφρ. Βασίλης Κιμούλης, εκδόσεις Ωκεανίδα, σελ. 238

Έξι βραχείες νουβέλες περιλαμβάνει η πρόσφατη συλλογή του μεγάλου Ιάπωνα συγγραφέα, δημιουργού του εξαιρετικού μυθιστορήματος «Το κουρδιστό πουλί» (κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις ίδιες εκδόσεις) και άλλων πολύ σημαντικών βιβλίων.

Οι ιστορίες τοποθετούνται χρονικά στον Φεβρουάριο του 1995, λίγο μετά τον τρομακτικό σεισμό του Κόμπε, που άφησε πίσω του περισσότερους από τέσσερις χιλιάδες νεκρούς και εκατοντάδες χιλιάδες τραυματίες και άστεγους, και λίγο πριν από την επίσης πολύνεκρη επίθεση με το αέριο σαρίν στο μετρό του Τόκιο.

Κατά τον Μουρακάμι τα δυο αυτά γεγονότα οδήγησαν την μεγάλη πλειονότητα του ιαπωνικού πληθυσμού σε μια απότομη και ιδιαζόντως τραυματική προσγείωση από την ευφορία της αδιάκοπης οικονομικής ανάπτυξης -και της εξίσου αδιάκοπης οικειοθελούς παράδοσης σε έναν άνευ ορίων και όρων καταναλωτισμό- σε μια νέα, δυστοπική στην εξέλιξή της εποχή, σημαδεμένη από την ηττοπάθεια, την ψυχική αποδιοργάνωση και τη γενικευμένη αβεβαιότητα.

Οι υποθέσεις μερικών από τις νουβέλες: Μια γυναίκα, τραυματισμένη ψυχικά από τον σεισμό, τον οποίο παρακολουθεί μανιωδώς από την τηλεόραση, εγκαταλείπει ξαφνικά τον σφοδρώς ερωτευμένο με την ίδια σύζυγό της διότι τον θεωρεί απολύτως κενό. Ένας ανήσυχος εικαστικός καλλιτέχνης επιδίδεται παθιασμένα στο άναμμα τελετουργικών φωτιών στην παραλία. Μια γιατρός διαπιστώνει ότι στο σώμα της «κατοικεί» μια παράξενη, ευμεγέθης πέτρα. Και -στην καλύτερη κατά τη γνώμη μου νουβέλα της συλλογής, ένα παιχνίδι διαλόγου ανάμεσα στην παραμυθητική φαντασία και την ζώσα πραγματικότητα- ένας τεράστιος βάτραχος σώζει την ιαπωνική πρωτεύουσα από τον τρομακτικό σεισμό, που δρομολογείται μεθοδικά από ένα τεράστιο Σκουλήκι, που ζει στα έγκατα της γης.

Το τελευταίο βιβλίο του Χαρούκι Μουρακάμι πιστοποιεί, για μια ακόμη φορά, το μεγάλο ταλέντο του προικισμένου αυτού δημιουργού, εξαιρετικά αγαπητού και στη χώρα μας. Πολύ καλή είναι η μετάφραση του Βασίλη Κιμούλη.

ΝΙΚΟΣ ΔΑΒΒΕΤΑΣ, Η εβραία νύφη, εκδόσεις Κέδρος, σελ. 231

Οι ήρωες του νέου μυθιστορήματος του Νίκου Δαββέτα είναι εμποτισμένοι από τα τραύματα της νεότερης ελληνικής Ιστορίας, τα οποία έχουν σημαδέψει με ανεξίτηλα στίγματα τους ψυχισμούς του.

Η πάσχουσα από νευρική ανορεξία Νίκη βασανίζεται από τη μνήμη της ενεργού συμμετοχής του πατέρα της στο διωγμό των ελλήνων εβραίων κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής. Ο αφηγούμενος σε πρώτο πρόσωπο εραστής της πασχίζει με τη σειρά του να κατανοήσει την αντιφατική ταυτότητα του ευρισκόμενου στην αντίθετη όχθη δικού του πατέρα.

Τα ψυχικά και διανοητικά φορτία των δύο ηρώων, αιχμάλωτα των μορφών και εικόνων που τα στοιχειώνουν, συμπλέκονται σε μια καλοδουλεμένη και εξαιρετικά σύνθετη αφήγηση, που αφενός αποτελεί μια ενδιαφέρουσα -πάντα υπό το υποκειμενικό πρίσμα του συγγραφέα- αναδρομή στις κρίσιμες καμπές της νεοελληνικής ιστορίας των τελευταίων δεκαετιών και αφετέρου επιχειρεί μια εις βάθος διερεύνηση των κάποτε ευθέως αναγνωρίσιμων και άλλοτε αμφίσημων ή δυσερμήνευτων αποτυπωμάτων της επί των πραγματικών προσώπων, τόσο των συμμετεχόντων στις εμβληματικές κοινωνικοπολιτικές περιπέτειες και τα συνακόλουθα δράματα της εποχής όσο και των τραυματικά φορτισμένων απογόνων τους.

ΝΙΚΟΣ ΚΟΥΝΕΝΗΣ