Προτάσσοντας τη συνείδηση στα Βαλκάνια
Τερζής Κ.
Ημερομηνία δημοσίευσης: 14/01/2010

"Αστυνομία, Ταυτότητα" (Politist, adj).

Σκηνοθεσία: Κορνέλιου Πορουμπόιου

Το έχω ξαναγράψει νομίζω, πως τρεις εθνικές κινηματογραφίες βρίσκονται αυτή τη στιγμή στην ευρωπαϊκή πρωτοπορία: η ρουμανική, η δανέζικη και η τουρκική. Ενδεχομένως θα μπορούσε να είναι κάπου κοντά και η ελληνική, αν οι εδώ κρατούντες είχαν από καιρό αντιληφθεί τι ακριβώς συμβαίνει στον ελληνικό κινηματογράφο και είχαν πάρει μέτρα προτού επιδράσει καθοριστικά η οικονομική κρίση και συμπαρασύρει τα πάντα. Μιλώντας πριν από λίγους μήνες με Τούρκο σκηνοθέτη, μου έλεγε πως ένας από τους λόγους άνθησης του τουρκικού σινεμά είναι ο τετραπλασιασμός των σχετικών πιστώσεων από το υπουργείο Πολιτισμού της κυβέρνησης Ερντογάν. Αλλά το θέμα μας είναι σήμερα το τελευταίο «διαμάντι» του ρουμάνικου σινεμά, το «Αστυνομία, ταυτότητα», που εντυπωσίασε τους πάντες στο προηγούμενο Φεστιβάλ των Καννών, σκηνοθετημένο από τον 35χρονο Κορνέλιου Πορουμπόιου. Εάν είχε δει κανείς την προηγούμενη ταινία του, το συγκλονιστικό «12.08, ανατολικά του Βουκουρεστίου» όπως ήταν ο διεθνής τίτλος (εδώ βγήκε με τον τίτλο «Ήταν ή δεν ήταν»), που παρουσιάζει την «τηλεοπτική» κατάρρευση του καθεστώτος Τσαουσέσκου, δεν θα είχε καμιά αμφιβολία για το ταλέντο του σκηνοθέτη.

Τώρα, ο Πορουμπόιου στρέφεται σε ένα «πρόβλημα συνείδησης» που βασανίζει έναν νεαρό ευσυνείδητο αστυνομικό. Του έχουν αναθέσει να παρακολουθήσει έναν νεαρό μαθητή γυμνασίου για τον οποίο έχει φτάσει η πληροφορία (από κάποιον συμμαθητή του) ότι διακινεί τσιγαριλίκια στο σχολείο. Ο αστυνομικός διαπιστώνει γρήγορα ότι το «κάρφωμα» έχει πιθανότατα άλλα κίνητρα και ότι ο υπό παρακολούθηση νεαρός απλώς καπνίζει πότε πότε κάποια τσιγαριλίκια με τους φίλους του. Γνωρίζοντας ότι η σύλληψη και η καταδίκη του θα οδηγήσει στη φυλάκισή του από οκτώ έως 15 χρόνια, δηλώνει στον εισαγγελέα και τον προϊστάμενό του πως «η συνείδησή του» δεν του επιτρέπει να συλλάβει τον νεαρό. Άλλωστε, προσθέτει, στον πρόσφατο «μήνα του μέλιτος» στην Πράγα, μαζί με τη γυναίκα του, διαπίστωσε πως η αστυνομία εκεί δεν ασχολείται πλέον με τέτοια παραπτώματα και είναι βέβαιος πως με την είσοδο της Ρουμανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυτοί οι αναχρονιστικοί νόμοι θα καταργηθούν. Λογικά και απλά όλα αυτά, δε νομίζετε; Όχι ακριβώς, γιατί στην «τελική», κρίσιμη σκηνή της ταινίας ο προϊστάμενός του θα «βάλει στο τραπέζι» το… λεξικό της ρουμανικής γλώσσας ξεκαθαρίζοντας ότι συνείδηση και αστυνομία βρίσκονται πολύ μακριά… Δεν έχει νόημα να σας περιγράψω επακριβώς τι συμβαίνει, σας συνιστώ να δείτε οπωσδήποτε την ταινία, να θαυμάσετε τον φαινομενικά λιτό χειρισμό του σκηνοθέτη, που θυμίζει κάποιες από τις πρώτες ταινίες του Τζάρμους, ή το απίστευτα δουλεμένο σενάριο, που προσεγγίζει χειρουργικά αλλά και ανεπαίσθητα την πραγματικότητα…

Ο Κορνέλιου Πορουμπόιου, σπούδασε σκηνοθεσία στο Εθνικό Πανεπιστήμιο Θεάτρου και Κινηματογράφου του Βουκουρεστίου. Το 2005 γυρίζει την πρώτη του ταινία μεγάλου μήκους «12:08 East of Bucharest» («Ήταν ή δεν ήταν;») η οποία κερδίζει μία θέση στο πρόγραμμα του Φεστιβάλ των Καννών και τελικά φεύγει από εκεί με το βραβείο Χρυσή Κάμερα για το 2006. Η ταινία διανεμήθηκε σε περισσότερες από 30 χώρες και απέσπασε πάνω από 20 βραβεία σε φεστιβάλ διεθνώς.

Το «Αστυνομία, ταυτότητα» είναι η δεύτερη μεγάλου μήκους ταινία όπου ο Κορνέλιου Πορουμπόιου υπογράφει το σενάριο, την σκηνοθεσία και την παραγωγή. Έχει ήδη αποσπάσει το Βραβείο FIPRESCI και το Βραβείο της Κριτικής επιτροπής στο τμήμα «Ένα Κάποιο Βλέμμα» του Φεστιβάλ των Καννών, και ακόμη 10 Βραβεία σε άλλα φεστιβάλ.

 

«Ricordi mi»

Σκηνοθεσία: Στέλλα Θεοδωράκη

Ερμηνεία: Θεοδώρα Τζήμου, Λάζαρος Γεωργακόπουλος

 

Η Στέλλα Θεοδωράκη κάνει σύγχρονο ελληνικό σινεμά πέρα από την «πεπατημένη». Μετά το «Παρά λίγο, παρά πόντο, παρά τρίχα» το 2οο2, επανέρχεται με μια ταινία «δοκιμιακή», τόσο σε επίπεδο φόρμας όσο και σε επίπεδο προθέσεων. Όπως και στην προηγούμενη ταινία της η αφήγηση «πατά» σε ένα τρίγωνο σχέσεων, μόνο που εδώ οι δύο αντρικοί χαρακτήρες «συγχωνεύονται» σε έναν, ερμηνεύονται από τον ίδιο ηθοποιό. Είναι μια ταινία για την «βαθύτερη» απώλεια, τη μνήμη που στοιχειώνει, την αγάπη με τα πολλαπλά πρόσωπα… Είναι η ιστορία μιας γυναίκας που συντρίβεται συναισθηματικά και προσπαθεί να ξαναχτίσει τη ζωή της μετά από μια περίοδο μεγάλου πόνου. «Σβήνει» από το μυαλό της τον θάνατο του συντρόφου της, ενώ την ίδια εποχή προσπαθεί να κάνει μια έρευνα για τον κοινωνικό αποκλεισμό και τη νέα φτώχεια στην Αθήνα... Η σκηνοθεσία εισέρχεται στο εσωτερικό σύμπαν αυτής της γυναίκας (και αυτό μπορεί να απωθήσει αρκετούς θεατές που δεν είναι συνηθισμένοι στη δοκιμιακή γραφή), με το φανταστικό να μπερδεύεται με το πραγματικό. Η σκηνοθεσία «πολιορκεί» τα ίχνη του ρεαλισμού, μέσα από οδοδείκτες, λέξεις, θραύσματα μνήμης, αντίδοτα στη λήθη. «Υπάρχει κάτι… που δεν το έχω βρει ακόμη», λέει σε μια στιγμή η ηρωίδα. Η Θεοδωράκη κάνει ένα σινεμά «ανοιχτό», χωρίς βεβαιότητες, με την κάμερα στο χέρι να πολιορκεί τα πρόσωπα, τη λεπτομέρεια, το φευγαλέο…

 

 

«Ο Εκλεκτός» (The book of Eli)

Σκηνοθεσία: Άλμπερτ και Άλεν Χιουζ

Ερμηνεία: Μίλα Κούνις, Ντένζελ Γουόσινγκτον, Γκάρι Όλντμαν, Μάλκολμ ΜακΝτάουελ, , Μάικλ Γκάμπον, Τζένιφερ Μπιλς

 

Συνδυασμός «Μαντ Μαξ» και προσχηματικού χριστιανικού κηρύγματος… Στο κοντινό μέλλον, 30 χρόνια περίπου μετά τον «ολοκληρωτικό» πόλεμο που κατέστρεψε την ανθρωπότητα, ένας μοναχικός άνθρωπος διασχίζει την ερειπωμένη πλέον Αμερική. Οι δρόμοι ανήκουν σε συμμορίες που θα σκότωναν έναν άνθρωπο για τα παπούτσια του ή για λίγο νερό… Ο Ιλάι ωστόσο νιώθει επιλεγμένος από τον Θεό, μια και έχει βρει το τελευταίο αντίτυπο της Βίβλου… Το απλοϊκό σενάριο αλλά και -εν τέλει- το αντιχριστιανικό πνεύμα της ταινίας, μια και η βία επικαλύπτει πλήρως το «αγαπάτε αλλήλους», συνθέτουν αυτό το μάλλον παρακμιακό δείγμα του σύγχρονου αμερικάνικου κινηματογράφου.

 

«Σέρλοκ Χολμς»

Σκηνοθεσία: Γκάι Ρίτσι

Ερμηνεία: Ρόμπερτ Νταόυνι Τζούνιορ, Τζουντ Λο, Ρέιτσελ ΜακΆνταμς, Μαρκ Στρονγκ, Κέλι Ράιλι, Τζέιμς Φοξ, Έντι Μάρσαν

 

Εκμοντερνισμένος Σέρλοκ Χολμς από τον Γκάι Ρίτσι. Ο διάσημος ντετέκτιβ και ο πιστός συνεργάτης του Γουότσον αναλαμβάνουν μια ακόμα υπόθεση, επιδεικνύοντας (και) τις επιδόσεις του στις πολεμικές τέχνες. Ο Ρόμπερτ Ντάουνι Τζούνιορ είναι ο Σέρλοκ Χολμς, ενώ ο Τζουντ Λο κρατά τον ρόλο του Γουότσον.

 

 

«Το ποτάμι ανάμεσα» (London River)

Σκηνοθεσία: Ρασίντ Μπουσαρέμπ

Ερμηνεία: Μπρέντα Μπλέθιν, Σοτιγκούι Κογιιέιτ, Φράνσις Μαγκί

 

Ταινία υπέρ της «συμφιλίωσης των πολιτισμών», με επίκεντρο τις πολύνεκρες επιθέσεις της Αλ Κάιντα στο Λονδίνο τον Ιούλιο του 2005. Ενας ηλικιωμένος μουσουλμάνος αναζητεί τον γιο του μέσα στον πανικό, και θα γνωριστεί με μια ηλικιωμένη Βρετανίδα που κι αυτή ψάχνει τη χαμένη κόρη της…. Παραμερίζοντας τελικά τις πολιτισμικές τους διαφορές θα βρουν τα «κοινά» σημεία για να συναντηθούν. Πολύ καλές ερμηνείες.

 

Προβάλλεται ακόμη το “I love Karditsa” σε σκηνοθεσία Στράτου Μαρκίδη με τους Κώστα Αποστολάκη, Κατερίνα Παπουτσάκη, Μπέσσυ Μάλφα, Γεράσιμο Σκιαδαρέση, Ελένη Γερασιμίδου, Μιχάλη Ιατρόπουλο.

 

Ο Γρηγόρης, ως τυπικός Έλληνας της επαρχίας, είναι μπλεγμένος σε πολλές ερωτικές ίντριγκες και ψάχνει τον τρόπο να αποκτήσει πολλά λεφτά χωρίς φυσικά να δουλέψει.

Μια sexy ξανθιά με μια μεγάλη επιταγή είναι το τέλειο δόλωμα…